Ang pangkalahatang minimum na edad ay labinlimang taon. Ang mas bata rito ay puwede lamang sa napakakitid na eksepsiyon: sa ilalim ng tuwirang pangangasiwa ng magulang sa isang family undertaking na hindi nakapipinsala, o sa public entertainment na may work permit mula sa DOLE. Ang labinlima hanggang labimpito ay puwedeng magtrabaho pero hindi sa mapanganib na gawain at may hangganan sa oras.
Sa maraming maliit na negosyo, karaniwan ang pagtulong ng anak, pamangkin o kapitbahay na estudyante. May punto kung saan ito ay tulong ng pamilya, at may punto kung saan ito ay child labor sa mata ng batas. Ito ang linya.
Ang Batayang Panuntunan
Sa ilalim ng RA 9231 na nag-amyenda sa RA 7610, ang minimum na edad ng pagtatrabaho ay labinlimang taon. Dalawa lamang ang eksepsiyon para sa mas bata rito:
- trabaho sa ilalim ng tuwirang pangangasiwa ng magulang sa isang gawaing pang-pamilya, kung saan tanging mga miyembro ng pamilya ang nagtatrabaho, at hindi nakapipinsala sa buhay, kaligtasan, kalusugan at moralidad ng bata at hindi humahadlang sa kaniyang pag-aaral; at
- trabaho sa public entertainment o impormasyon na may kontrata ng magulang at may work permit mula sa DOLE.
Ang Labinlima Hanggang Labimpito
Puwede silang magtrabaho, pero may hangganan:
- Hindi sa mapanganib na gawain — may listahan ang DOLE ng trabahong ipinagbabawal sa mga menor de edad, kasama ang may kinalaman sa mabibigat na makina, kemikal, taas at gabi;
- May hangganan ang bilang ng oras kada araw at kada linggo, at may pagbabawal sa gabing pagtatrabaho; at
- Hindi dapat makasagabal sa pag-aaral.
Kailangan mo ring itago ang kopya ng birth certificate, ang pahintulot ng magulang, at ang rekord ng oras ng bawat menor de edad na manggagawa.
Bakit Hindi Dapat Ipagsapalaran
Mabigat ang parusa sa paglabag sa mga batas laban sa child labor, at hindi ito napapawi ng pahintulot ng magulang o ng kabutihan ng intensiyon. Bukod dito, kapag may nangyaring aksidente sa isang batang manggagawang hindi dapat naroon, halos walang depensa ang employer.
Praktikal na Payo
- Humingi ng birth certificate, hindi ng sabi-sabi tungkol sa edad;
- kung public entertainment, kunin ang DOLE work permit bago magsimula, hindi pagkatapos;
- huwag ilagay ang menor de edad sa kusina, sa makina, sa gabi, o sa paghawak ng alak at sigarilyo; at
- kung ang tumutulong ay anak mo sa sarili mong tindahan, tiyaking hindi ito nakakasagabal sa kaniyang pag-aaral at hindi mapanganib.
Iba naman ang usapin sa on-the-job training at internship ng mga estudyante. Ang mga ito ay may sariling balangkas na dumadaan sa paaralan at may sariling kasunduan sa pagitan ng paaralan at ng establisimyento. Huwag itong gamitin bilang paraan para magkaroon ng libreng manggagawa — ang aktuwal na gawain, ang oras, at ang pangangasiwa pa rin ang titingnan, hindi ang pangalan ng programa.
Frequently Asked Questions
Ilang taon ang pinakabatang puwedeng magtrabaho? Labinlimang taon ang pangkalahatang minimum. Ang mas bata rito ay puwede lamang sa napakakitid na eksepsiyon sa family undertaking o sa public entertainment na may DOLE work permit.
Puwede bang tumulong sa tindahan ang anak kong labindalawang taong gulang? Sa isang gawaing pang-pamilya kung saan tanging mga miyembro ng pamilya ang nagtatrabaho, at kung hindi ito mapanganib at hindi humahadlang sa kaniyang pag-aaral, maaari itong pumasok sa eksepsiyon. Mag-ingat sa oras at sa uri ng gawain.
Anong trabaho ang bawal sa labinlima hanggang labimpito? Ipinagbabawal ang mapanganib na gawain gaya ng may kinalaman sa mabibigat na makina, kemikal, at trabaho sa taas o sa gabi. May listahan ang DOLE ng mga ipinagbabawal na gawain.
Sapat na ba ang pahintulot ng magulang? Hindi. Ang pahintulot ng magulang ay hindi nagpapawalang-bisa sa mga hangganang itinakda ng batas sa edad, sa oras, at sa uri ng trabaho.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may menor de edad na tumutulong sa negosyo ninyo at gusto mong masiguro na tama ang kalagayan, matutulungan ka naming suriin ito. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.