Nakadepende sa kung KANINO ang bahay. Kung kayong mag-asawa ang may-ari, may karapatan kayong bawiin ang pahintulot na tumira siya — sa pamamagitan ng nakasulat na demand, ng barangay, at kung kailangan, ng kaso sa korte. Kung ang bahay ay pag-aari niya o ng pamilya niya, kayo ang nasa panganib na paalisin. Kung ang bahay ay nakapangalan sa asawa mo lang, hindi mo siya basta mapapaalis nang walang pagsang-ayon ng asawa mo.
Delikado at masakit ang usaping ito dahil pamilya ang kasangkot. Pero kapag lumala na, mas mabuting alamin ang legal na larawan kaysa sa mag-away nang paulit-ulit.
Unang Tanong: Kanino ang Bahay
- Sa inyong mag-asawa — may karapatan kayong bawiin ang pahintulot, pero magkasama ang desisyon;
- Sa asawa mo lang bilang exclusive property — ang desisyon ay pangunahing sa kanya;
- Sa biyenan — kayo ang bisita, at siya ang may karapatang magpasya; at
- Inuupahan — ang nasa kontrata ang may karapatan, at may sasabihin din ang may-ari.
Ang Tamang Proseso
Kahit kayo ang may-ari, hindi puwedeng basta itapon ang gamit o palitan ang lock. Ang landas ay: nakasulat na demand na may makatuwirang panahon para maghanda; barangay para sa conciliation kung saklaw ang alitan; at kung ayaw pa rin, kaso sa korte. Ang sheriff lang ang legal na makakapagpalabas. Ang pagkuha ng batas sa sariling kamay ay maaaring maging kaso laban sa iyo.
Ang Isyu ng Suporta
May obligasyon ang mga anak na suportahan ang kanilang magulang kung ito ay nangangailangan. Pero hindi nangangahulugan ito na kailangang tirahan niya ang bahay ninyo: maaaring tuparin ang obligasyon sa pamamagitan ng pera o ng ibang tirahan. Mahalaga rin: ang manugang ay hindi kabilang sa mga taong obligadong magbigay ng suporta sa biyenan.
Praktikal na Payo
- Pag-usapan muna ito nang mag-asawa — ang hindi pagkakasundo ninyo ang pinakamalaking hadlang;
- Mag-alok ng praktikal na solusyon: tulong sa upa o ibang tirahan, para hindi ito maging tuluyang putol;
- Idokumento ang mga insidente kung may pananakot o pananakit;
- Huwag putulin ang tubig at kuryente bilang paraan ng pamimilit — maaari itong maging kaso.
Frequently Asked Questions
Puwede ko bang basta paalisin ang biyenan ko? Hindi basta. Kailangan ng nakasulat na demand at, kung ayaw, ng tamang proseso sa barangay at sa korte.
Paano kung ayaw ng asawa ko na paalisin siya? Kung magkasama kayong may-ari, kailangan ng pagkakasundo ninyo. Ang hindi pagkakasundo ang madalas na tunay na problema.
Obligado ba akong patirahin ang biyenan ko? Ang manugang ay hindi kabilang sa mga obligadong magbigay ng suporta. Ang obligasyon ay nasa anak, at maaari itong tuparin sa ibang paraan.
Puwede ba niyang ipaglaban na matagal na siyang nakatira doon? Ang tagal ng pananatili nang may pahintulot ay hindi nagbibigay ng pagmamay-ari, pero maaaring makaapekto sa proseso ng pagpapaalis.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung lumala na ang sitwasyon sa bahay ninyo, matutulungan ka naming gawin ito sa paraang legal at hindi lalong sisira sa pamilya. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com.