Kapag namatay ang isang magulang, may parte na agad ang mga anak sa kanyang estate — hindi ito nawawala kapag muling nag-asawa ang naiwang magulang. Iniuutos ng Family Code na dapat munang ma-liquidate ang ari-arian ng unang kasal bago ang bagong kasal; kapag hindi ito ginawa, ang bagong kasal ay sasailalim sa complete separation of property. Kaya may dalawang magkahiwalay na masa ng ari-arian na dapat malinaw na maitala.
Karaniwan ito sa maraming pamilya: namatay ang isang magulang noong bata pa ang mga anak, at makalipas ang ilang taon ay muling nag-asawa ang naiwan. Pagkalipas ng dekada, magulo na ang ari-arian.
May Parte Na Kayo Mula sa Unang Kamatayan
Sa sandaling namatay ang unang magulang, ang kanyang parte sa pinagsamang ari-arian ay naging estate na, at ang mga anak ay may parte doon agad. Hindi ito nawawala kahit hindi pa nahahati sa papel, at hindi ito nababago ng bagong kasal ng naiwang magulang. Ang problema ay lumilitaw kapag ang naiwang magulang ay patuloy na kumilos na parang siya lang ang may-ari ng lahat.
Ang Utos ng Batas na Mag-liquidate
Iniuutos ng Family Code na ang ari-arian ng natapos na kasal ay dapat i-liquidate sa loob ng panahong itinakda bago muling mag-asawa. Kapag hindi ito ginawa:
- Ang bagong kasal ay sasailalim sa complete separation of property;
- Nananatiling hiwalay ang masa ng ari-arian ng unang kasal; at
- Mas mahirap linawin kung ano ang bago at ano ang luma, kaya mahalaga ang mga petsa sa titulo at resibo.
Kapag Namatay Na ang Pangalawa
Kapag namatay na rin ang naiwang magulang, may dalawang estate na aayusin: ang sa unang namatay at ang sa pangalawa. Sa estate ng inyong magulang, ang lahat ng anak niya — sa una man o sa ikalawang kasal — ay tagapagmana. Ang bagong asawa naman ay tagapagmana sa estate ng inyong magulang, pero hindi siya tagapagmana sa estate ng inyong yumaong magulang.
Praktikal na Hakbang
- Ipunin ang titulo, tax declaration, at resibo na may petsa — ito ang naghihiwalay sa dalawang masa;
- Kumuha ng kopya ng marriage at death certificates ng lahat;
- Kung hindi pa na-liquidate ang unang ari-arian, gawin ito bago pa lumaki ang gusot; at
- Kung may pagbebenta na naganap nang wala kayong pirma, kumonsulta agad.
Frequently Asked Questions
Nawawala ba ang parte namin kapag nag-asawa ulit ang tatay namin? Hindi. Ang parte ninyo sa estate ng inyong yumaong magulang ay nananatili, kahit hindi pa ito nahahati sa papel.
May karapatan ba ang bagong asawa sa lupang galing sa unang kasal? Hindi siya tagapagmana sa estate ng inyong yumaong magulang. Puwede siyang magkaroon ng karapatan lamang sa parte ng inyong buhay na magulang.
Ano ang mangyayari kung hindi na-liquidate ang unang ari-arian? Ang bagong kasal ay sasailalim sa complete separation of property, at nananatiling hiwalay ang masa ng ari-arian ng unang kasal.
Pantay ba ang mga anak sa una at sa pangalawang kasal? Sa estate ng kanilang magulang na namatay huli, pantay ang mga anak na ipinanganak sa loob ng kasal. Ang pagkakaiba ay nasa estate ng unang namatay na magulang.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung magulo na ang ari-arian dahil sa dalawang kasal ng inyong magulang, matutulungan ka naming ihiwalay ang dapat mapunta sa inyo. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.