Hindi puwede. Kapag namatay ang may-ari ng account, ang pera ay hindi na sa kanya kundi sa kanyang estate, at ang paggamit ng ATM card niya ay walang awtoridad. Puwede kang harapin ng reklamo ng ibang heirs at, sa ilang sitwasyon, ng kasong kriminal. Bukod pa riyan, lumilikha ito ng problema sa BIR dahil mali ang lalabas na balanse sa estate tax return. Ang tamang daan ay ang proseso ng bangko para sa deceased depositor.
Karaniwang tanong ito sa mga unang araw pagkamatay ng kaanak: may hawak kang card at alam mo ang PIN, at may libing na babayaran. Naiintindihan ang praktikal na dahilan, pero hindi ito ginagawang legal ng batas.
Bakit Bawal
Sa sandaling mamatay ang may-ari, ang deposito ay nagiging bahagi ng estate — pag-aari ng lahat ng tagapagmana nang sama-sama, hindi ng kung sino ang may hawak ng card. Ang awtorisasyong ibinigay niya sa iyo noong buhay pa siya ay natatapos sa kanyang kamatayan. Kaya ang bawat withdrawal pagkatapos ng kamatayan ay walang basehan, kahit pa mabuti ang iyong intensyon.
Ano ang Posibleng Kaharapin
- Reklamo ng kapwa heirs — puwede kang papanagutin sa halagang nakuha at ibawas ito sa iyong parte;
- Kasong kriminal — depende sa detalye, puwedeng estafa o pagnanakaw, at may hiwalay na batas laban sa hindi awtorisadong paggamit ng access device;
- Problema sa BIR — hindi tutugma ang balanseng idineklara sa aktuwal na balanse sa araw ng kamatayan; at
- Pagkawala ng tiwala — ito ang madalas na simula ng away sa mana na tumatagal ng ilang taon.
Ang Tamang Paraan
May legal na daan na hindi kasinghirap ng inaakala ng marami.
- Ipaalam sa bangko ang kamatayan at humingi ng listahan ng requirements;
- Ihanda ang PSA death certificate, mga ID ng heirs, at ang extrajudicial settlement kung walang habilin;
- Sa ilalim ng TRAIN Law (RA 10963), puwedeng payagan ng bangko ang withdrawal na may kaltas na 6% final withholding tax; at
- Kung may hindi pagkakasundo ang heirs, maghain ng petisyon sa korte para magtalaga ng administrator.
Praktikal na Payo
- Kung nakapag-withdraw ka na bago mo nalaman ito, ipaalam agad sa ibang heirs at magpakita ng resibo ng ginastos;
- Itala ang bawat gastos sa libing — puwede itong maging deduction sa estate at makatulong sa paglilinaw;
- Huwag pipirma ng waiver o kasunduan habang mainit ang ulo ng lahat; at
- Isuko ang card sa bangko sa halip na itago ito.
Frequently Asked Questions
Paano kung ginamit ko ang ATM para sa libing lang? Nakakatulong ang malinaw na resibo, pero hindi ito nagbibigay ng awtoridad. Ang tamang gawin ay ipakita ang gastos sa ibang heirs at ibawas ito sa hatian nang maayos.
Alam ng bangko na patay na siya pero gumagana pa ang card. Ibig sabihin ba ay pinapayagan? Hindi. Ang hindi pa pagkakasara ng account ay teknikal na bagay lang. Nananatiling walang awtoridad ang paggamit ng card.
Puwede ba akong makasuhan ng sarili kong kapatid dahil dito? Oo, puwede silang magsampa ng sibil na demanda para sa pagbabalik, at depende sa sitwasyon ay puwede rin silang magreklamo nang kriminal.
Ano ang gagawin kung ang asawa ko ang namatay at conjugal ang pera? Kalahati man ang parte mo sa pinagsamang ari-arian, kailangan pa rin dumaan sa proseso dahil ang kalahati ng namatay ay bahagi ng estate.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung nagalaw na ang account ng namatay at nagkakagulo na ang pamilya, matutulungan ka naming iayos ito bago pa lumaki ang gusot. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.