Kapag namatay ang isang Pilipino sa ibang bansa, ang kamatayan ay iniuulat sa Philippine Embassy o Consulate na may hurisdiksiyon sa lugar na iyon sa pamamagitan ng Report of Death. Ipinapasa nito ang record sa Pilipinas at doon lumalabas ang PSA copy. Kung hindi na-report noon, may proseso pa rin: dalhin ang apostilled o authenticated na banyagang death certificate at ihain ito sa tamang tanggapan dito. Ang PSA copy ang hinihingi ng bangko, ng SSS, at ng BIR.
Mahalaga ito lalo na sa pamilya ng OFW at ng mga nakatira sa ibang bansa. Kung walang naitalang rekord dito, halos hindi maigagalaw ang ari-arian at ang benepisyo.
Ang Report of Death
Ang unang hakbang ay iulat ang kamatayan sa Philippine Embassy o Consulate na may hurisdiksiyon sa lugar. Karaniwang hinihingi:
- Ang banyagang death certificate, orihinal at may salin kung hindi Ingles;
- Ang pasaporte ng namatay at ang katunayan ng kanyang pagiging Pilipino;
- Ang ID at patunay ng relasyon ng nag-uulat; at
- Ang ulat ng pulisya o ospital kung biglaan o marahas ang kamatayan.
Ipapasa ng embahada ang record sa Pilipinas, at pagkalipas ng panahon ay makakakuha na kayo ng PSA copy ng Report of Death.
Kung Hindi Na-report Noon
Hindi pa huli. Ang karaniwang daan ay kunin ang banyagang death certificate na apostilled o authenticated, isalin ito kung kinakailangan, at ihain sa embahada o sa tanggapan dito na tumatanggap ng ganitong ulat. Ihanda ang paliwanag kung bakit naantala, at magdala ng sumusuportang dokumento tulad ng pasaporte at ng rekord ng trabaho niya sa ibang bansa.
Bakit Kailangan Ito
- Hinihingi ito ng bangko bago galawin ang account dito;
- Hinihingi ito ng SSS, GSIS, at Pag-IBIG sa mga claim;
- Hinihingi ito ng BIR sa estate tax at sa eCAR; at
- Hinihingi ito ng Registry of Deeds sa paglilipat ng titulo.
Praktikal na Payo
- Kumuha ng maraming kopya ng banyagang death certificate bago umalis sa bansang iyon;
- Itanong sa embahada ang eksaktong listahan bago pa maglakbay o magpadala ng papeles;
- Kung may benepisyo sa bansang iyon, hiwalay itong prosesong dapat ding sundan; at
- Itago ang lahat ng resibo ng gastos sa repatriation — may tulong na maaaring habulin.
Frequently Asked Questions
Kailangan pa bang irehistro dito kung may death certificate na sa ibang bansa? Oo. Ang mga ahensiya rito ay humihingi ng PSA record o ng Report of Death, kaya kailangang mailipat ang rekord sa ating sistema.
Ano ang apostille at kailangan ba ito? Ito ang pagpapatunay ng isang banyagang dokumento para kilalanin dito. Karaniwan itong hinihingi kung galing sa isang bansang kasapi sa kasunduang ito.
Puwede bang ipagawa ito ng kamag-anak dito? Karaniwan ay puwede, sa pamamagitan ng special power of attorney at ng kumpletong dokumento. Magtanong sa embahada para sa kanilang proseso.
Gaano katagal bago lumabas sa PSA? May panahong inaabot ang pagpapasa ng rekord. Magtanong sa embahada kung kailan puwedeng subukang kumuha sa PSA.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung namatay ang inyong kaanak sa ibang bansa at hindi pa naitatala rito, matutulungan ka naming ayusin ang rekord at ang mga claim. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.