Magsimula sa pinakamalapit na police station sa lugar ng pag-aresto at hilingin ang blotter entry. Kung nakasampa na ang kaso, hanapin sa city jail ng BJMP; kung nahatulan na, nasa BuCor na siya. Kung walang makapagsabi kung nasaan siya, ang remedyo ay petition for habeas corpus sa korte.
Ang pinakanakakatakot na oras para sa pamilya ay ang unang gabi: alam mong may kumuha sa kanya, pero walang makapagsabi kung nasaan. May sistema para dito.
Hakbang 1: Ang Lugar ng Pag-aresto
Pumunta sa police station na may hurisdiksyon sa lugar kung saan siya huling nakita o inaresto. Hilingin ang blotter entry — nakatala roon ang oras ng pagdala, ang yunit na humuli, at ang paratang. Kung wala roon, tanungin ang mga espesyal na yunit gaya ng anti-illegal drugs unit at ang provincial o city police office.
Hakbang 2: Alamin ang Yugto ng Kaso
- Kasisimula pa lang — nasa custodial ng police station siya. May itinakdang panahon lamang ang batas kung gaano katagal siya puwedeng nakadetine nang walang kasong naisampa;
- Inquest — dinala na siya sa piskalya; doon puwedeng may abogado siyang makakausap;
- May Information na — ililipat siya sa city o municipal jail (BJMP) habang nililitis; at
- Nahatulan na — ililipat siya sa Bureau of Corrections (BuCor) kung mahaba ang sentensya.
Hakbang 3: Ang Hihingin Mo
- Kopya ng blotter at ng arrest report;
- Ang pangalan ng imbestigador at ng yunit;
- Ang numero ng kaso at ang piskal na humahawak; at
- Ang iskedyul ng inquest o unang hearing.
Magdala ng valid ID at patunay ng relasyon mo sa kanya.
Kung Walang Makapagsabi
Kung tinatanggihan nila na nasa kanila siya o walang malinaw na sagot:
- Maghain ng petition for habeas corpus — uutusan ng korte ang may hawak sa kanya na iharap siya at ipaliwanag ang basehan;
- Magreklamo sa Commission on Human Rights at sa Internal Affairs Service ng PNP;
- Isulat ang lahat: petsa, oras, pangalan ng kinausap, at ang eksaktong sagot nila; at
- Kumuha agad ng abogado — ang bilis ng pagkilos ang pinakamalaking proteksyon sa unang 24 hanggang 72 oras.
Frequently Asked Questions
Gaano katagal siya puwedeng nakadetine nang walang kaso? May itinakdang panahon ang batas depende sa bigat ng paratang, at pagkalipas nito ay kailangan na siyang idulog sa piskalya o palayain. Ang paglampas dito ay may pananagutan para sa opisyal.
Puwede ba akong makausap siya agad? May karapatan siyang makausap ang abogado at ang malapit na kaanak. Karaniwang pinapayagan ito, at ang pagtanggi nang walang matinong dahilan ay maaaring ireklamo.
Paano kung ibang lungsod siya dinala? Tanungin ang yunit na humuli kung saan siya inilipat, at hanapin sa BJMP jail ng lungsod na iyon. May sentral na tanggapan ang BJMP na makakatulong ding maghanap.
Magkano ang habeas corpus? May bayad sa paghahain sa korte at may gastos sa abogado, pero may legal aid at Public Attorney's Office para sa mga walang kakayahan. Mabilis itong dinidinig dahil tungkol ito sa kalayaan ng tao.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may kaanak kayong hindi mahanap matapos maaresto, mahalaga ang mabilis na pagkilos sa unang araw. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.