Puwedeng may refund kung sobra ang naikaltas na withholding tax sa sahod niya o kung may sobrang bayad sa buwis sa negosyo. Ang refund ay isang receivable ng namatay, kaya bahagi ito ng estate at maaaring habulin ng executor, administrator, o ng mga heirs na may awtoridad. Kailangang maihain ang huling income tax return para sa taon ng kamatayan. Mag-ingat sa taning: may itinakdang panahon ang paghahain ng claim para sa refund.
Nakakalimutan ito ng halos lahat. Sa gitna ng estate tax na babayaran, minsan may perang dapat pang ibalik ng gobyerno sa pamilya.
Saan Nanggagaling ang Refund
- Sobrang withholding sa sahod — karaniwan kapag namatay ang empleyado sa gitna ng taon at hindi na naabot ang year-end adjustment;
- Sobrang bayad sa quarterly tax kung siya ay self-employed o may negosyo;
- Maling kaltas na napatunayang hindi dapat naikaltas; at
- Ang final pay adjustment na ginagawa ng employer bago ilabas ang huling bayad.
Sino ang Puwedeng Mag-claim
Ang refund ay isang receivable ng namatay. Kaya ang maghahain ay ang executor o administrator kung may kaso sa korte, o ang mga heirs na may awtoridad batay sa extrajudicial settlement. Kailangan ng TIN ng estate at ng kumpletong dokumento — hindi ito puwedeng ipadaan sa personal na account ng isang heir nang walang basehan.
Ang Proseso
- Maghain ng huling income tax return ng namatay para sa taon ng kanyang kamatayan;
- Kunin ang certificate of withholding mula sa employer o sa mga nagbayad sa kanya;
- Maghain ng claim for refund sa BIR kasama ang death certificate, patunay ng awtoridad, at ang mga sumusuportang papel; at
- Subaybayan ito — karaniwang matagal ang proseso at kailangan ng pasensya at follow-up.
Huwag Palampasin ang Taning
May itinakdang panahon para maghain ng claim para sa refund ng buwis na binayaran nang labis. Kapag lumipas ito, hindi na maibabalik kahit tama ka. Kaya bahagi dapat ito ng unang checklist ng pamilya, hindi ng huling gawain.
Frequently Asked Questions
Kailangan pa bang maghain ng income tax return ng namatay? Oo, para sa kita niya sa taon hanggang sa araw ng kanyang kamatayan. Dito rin lalabas kung may sobrang kaltas na maibabalik.
Puwede bang sa akin na lang ipadala ang refund? Hindi basta-basta. Ang refund ay para sa estate, at kailangan ng malinaw na awtoridad kung sino ang tatanggap para sa lahat ng heirs.
Ano ang gagawin kung tinanggihan ang claim? Humingi ng nakasulat na dahilan at suriin kung anong dokumento ang kulang. May remedyo ang pag-apela sa loob ng itinakdang panahon.
Kasama ba ang refund sa estate tax? Oo, ito ay isang ari-arian ng estate at dapat ideklara sa inventory at sa estate tax return.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may sobrang naikaltas na buwis sa inyong yumaong kaanak, matutulungan ka naming ihanda ang claim bago pa lumipas ang taning. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.