Hindi obligado. Sa ilalim ng Civil Code, ang babaeng ikinasal ay maaaring gamitin ang apelyido ng asawa — opsiyon ito, hindi utos. Puwede kang manatili sa dalagang apelyido mo sa pasaporte. Pero kapag pinalitan mo na ito, mahigpit ang panuntunan sa pagbabalik: karaniwang pinapayagan lamang ito sa ilang batayan tulad ng pagkamatay ng asawa o pagkakaroon ng desisyong nagpapawalang-bisa sa kasal.
Pagkatapos ikasal sa ibang bansa, karaniwang tanong: kailangan ko na bang gamitin ang apelyido ng asawa ko sa pasaporte? Ang maikling sagot ay hindi. Pero ang desisyon ay may pangmatagalang epekto, kaya mabuting alam mo ang kabuuan bago pumila sa embahada.
Opsiyon, Hindi Obligasyon
Nakasaad sa Civil Code na ang babaeng ikinasal ay maaaring gamitin ang apelyido ng kanyang asawa. Ang salitang iyon ang mahalaga. Walang batas na nagpaparusa sa babaeng nanatili sa sarili niyang apelyido sa lahat ng dokumento niya, kabilang na ang pasaporte.
Ang Hindi Alam ng Marami
Kapag ipinalit mo na ang apelyido sa pasaporte, hindi ito basta-basta maibabalik. Sa ilalim ng batas sa pasaporte, ang pagbabalik sa dating apelyido ay karaniwang pinapayagan lamang sa ilang tiyak na batayan — tulad ng pagkamatay ng asawa, o may desisyon ng korteng nagpapawalang-bisa o nagpapatunay ng pagwawakas ng kasal na kinikilala rito.
Mahalaga ito para sa mga OFW at sa mga nasa cross-border na pamilya, dahil maraming dokumento — titulo, bank account, lisensya, rekord ng SSS at PhilHealth — ang kailangan ding sumunod. Ang hindi magkatugmang pangalan ang isa sa pinakamadalas na dahilan ng antala sa transaksyon sa Pilipinas.
Dagdag pa rito: ang apelyido sa pasaporte ay hindi nagbabago ng pangalan mo sa birth certificate. Ang PSA record mo ay nananatili sa dalagang pangalan habambuhay, at ito pa rin ang gagamitin sa mana, sa titulo, at sa maraming legal na transaksyon. Ang pasaporte ay dokumento ng paglalakbay lamang, hindi pagpapalit ng pagkakakilanlan.
Kailan Mas Praktikal ang Bawat Pagpipilian
- Manatili sa dalagang apelyido kung marami ka nang ari-arian, kontrata, at rekord sa ilalim nito;
- Gamitin ang apelyido ng asawa kung hinihingi ito ng residence o spousal visa mo sa ibang bansa;
- Magpasya nang maaga bago mag-renew, dahil ang kalagitnaan ng proseso ay mas magulo; at
- Iparehistro muna ang kasal sa Pilipinas bago magpalit — hinihingi ang PSA record nito.
Praktikal na Payo
- Iparehistro sa embahada ang kasal na ginanap sa abroad para may PSA record ito;
- Piliin ang isang pangalan at gamitin ito nang pare-pareho sa lahat ng dokumento;
- Kung magpapalit, i-update din ang SSS, PhilHealth, Pag-IBIG, bangko, at titulo;
- Itago ang kopya ng lumang pasaporte bilang link ng dalawang pangalan; at
- Kung magkaiba ang pangalan sa titulo at sa pasaporte, ayusin ito bago magbenta o magsanla ng ari-arian.
Frequently Asked Questions
Obligado ba akong gamitin ang apelyido ng asawa ko? Hindi. Ang paggamit ng apelyido ng asawa ay opsiyon sa ilalim ng Civil Code, hindi obligasyon. Puwede kang manatili sa dalagang apelyido mo.
Puwede ko bang ibalik ang dalagang apelyido ko sa pasaporte? Mahigpit ang panuntunan dito. Karaniwan itong pinapayagan lamang sa ilang batayan tulad ng pagkamatay ng asawa o kapag may desisyon ng korte tungkol sa kasal.
Kailangan ko bang iparehistro sa Pilipinas ang kasal na ginanap sa abroad? Oo, para may PSA record ito rito. Ito ang hinihingi sa pagpapalit ng pangalan sa pasaporte at sa maraming transaksyon sa Pilipinas.
Ano ang mangyayari kung magkaiba ang pangalan ko sa titulo at sa pasaporte? Maaaring maantala ang benta, sanla, o pagpapalit ng titulo. Kailangan ng dokumentong nag-uugnay sa dalawang pangalan, o pagwawasto ng rekord.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung magulo na ang pangalan mo sa mga dokumento dahil sa kasal sa ibang bansa, matutulungan ka naming ayusin ang rekord dito. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.