Ang Accessibility Law at ang Magna Carta for Persons with Disability, ang RA 7277, ay humihingi ng mga pasilidad na naaabot ng may kapansanan sa mga gusali at lugar na bukas sa publiko. Karaniwang tinitingnan ito sa building permit at occupancy permit ng bagong gusali o ng malaking renovation. Sa maliliit na umiiral na espasyo, ang inaasahan ay makatuwirang pagsisikap na maging naaabot.
Ang tanong na ito ay lumilitaw sa dalawang panahon: kapag nagpapagawa ka ng bagong lugar, at kapag may hindi nakapasok na customer at nagsalita siya tungkol dito.
Ang Batayan
Ang Accessibility Law at ang Magna Carta for Persons with Disability, ang RA 7277, ay humihingi na ang mga gusali, pasilidad at lugar na bukas sa publiko ay magkaroon ng mga bahaging naaabot ng may kapansanan. Ipinatutupad ito karaniwang sa pamamagitan ng building permit at occupancy permit — sinusuri ng LGU ang plano laban sa mga pamantayan bago pumayag.
Ang Karaniwang Hinihingi
- Ramp na may tamang bagsak at may gabay, kung may hagdan sa pasukan;
- Pintuan na sapat ang lapad para sa wheelchair;
- Daanan sa loob na hindi barado ng paninda at kagamitan;
- Banyo na naaabot, kung may banyo para sa publiko;
- Parking na nakalaan, kung may sariling parking; at
- Karatula at marka na malinaw at nakikita.
Ang eksaktong sukat at pamantayan ay nasa mga panuntunang ipinatutupad ng LGU. Sa office of the building official ang tamang tanungan bago mag-renovate.
Kung Maliit at Umiiral na ang Espasyo
Maraming maliliit na tindahan ang nasa lumang gusaling hindi kayang baguhin. Ang inaasahan sa ganitong kalagayan ay makatuwirang pagsisikap: isang portable na ramp, isang tauhang tumutulong sa pintuan, isang counter na may mababang bahagi, o isang paraan ng pag-serbisyo sa labas. Ang mahalaga ay hindi mo tinatanggihan ang customer dahil sa kaniyang kapansanan — iyon ang tuwirang bawal.
Praktikal na Payo
- Kung magpapagawa ka, isama ang accessibility sa plano — mas mura ito kaysa idagdag pagkatapos;
- panatilihing malinis at bukas ang daanan sa loob — ito ang pinakamurang accessibility;
- sanayin ang mga tauhan kung paano tumulong nang magalang at hindi mapanghusga; at
- tandaan na ang parehong daanan ay siya ring lalabasan sa emergency — magkasama ang accessibility at ang kaligtasan.
Isipin din ang mas malawak na kahulugan ng accessibility. Hindi lang wheelchair ang pinag-uusapan — may mga customer na may problema sa paningin, sa pandinig, o sa paglalakad na hindi halata. Ang malaking letra sa menu, ang sapat na ilaw, ang upuang malapit sa pila, at ang tauhang may pasensiyang magpaliwanag ay hindi hinihingi ng anumang permit, pero ito ang tunay na nagbubukas ng tindahan mo sa mas maraming tao.
Sa huli, ang mga hakbang na ito ay hindi lamang pagsunod sa batas. Ang matatanda at ang may kapansanan ay bahagi ng bawat komunidad, at ang establisimyentong madaling pasukin ay establisimyentong may mas maraming pinagsisilbihan.
Frequently Asked Questions
Kailangan ba ng ramp ang lahat ng tindahan? Ang hinihinging pasilidad ay karaniwang ipinatutupad sa building at occupancy permit ng bagong gusali o ng malaking renovation. Sa maliliit na umiiral na espasyo, ang inaasahan ay makatuwirang pagsisikap na maging naaabot.
Sino ang nagtatakda ng pamantayan ng accessibility? Nakasaad ang mga pamantayan sa mga panuntunang ipinatutupad ng LGU sa pamamagitan ng office of the building official. Doon ang tamang tanungan bago magsimula ng renovation.
Puwede bang tanggihan ang customer na may kapansanan? Hindi. Ang pagtanggi sa serbisyo dahil sa kapansanan ay tuwirang labag sa batas. Kahit hindi kaya ng gusali, dapat may makatuwirang paraan ka ng pagbibigay ng serbisyo.
Kasama ba ang accessibility sa business permit? Karaniwang sinusuri ito sa building at occupancy permit ng gusali, at maaaring lumabas din sa inspeksiyon kaugnay ng permit. Nag-iiba ang detalye sa bawat LGU.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung nagpaplano kang magpagawa o mag-renovate at gusto mong tama ang accessibility mula sa plano, matutulungan ka namin. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.