Ang substituted filing ay ang panuntunang hindi na kailangang mag-file ng sariling income tax return ang empleyadong ang tanging kita ay sahod mula sa iisang employer sa buong taon, basta tama ang kinaltas na buwis at ang employer ang nag-ulat nito sa BIR. Sa ganitong kaso, ang certificate ng kinaltas na buwis na pinirmahan ninyong dalawa ang kumakatawan sa iyong ITR. Kapag dalawa ang employer mo, may sideline ka, o kulang ang kaltas, hindi ka kwalipikado.
Ito ang dahilan kung bakit karamihan sa mga empleyado ay hindi pumipila tuwing Abril. Pero hindi lahat ay saklaw nito, at doon nagsisimula ang problema ng marami.
Ang mga Kondisyon
Para maging kwalipikado, kailangang matugunan ang lahat ng sumusunod — hindi ito pili-pili:
- Puro sahod ang kita mo sa buong taon, walang negosyo at walang propesyon;
- Isang employer lang sa buong taon ng buwis;
- Tama ang kinaltas na buwis — ibig sabihin, pantay ang kinaltas sa dapat bayaran sa katapusan ng taon; at
- Nag-ulat ang employer sa BIR at pinirmahan ninyong dalawa ang certificate ng kinaltas na buwis.
Kapag kumpleto ang apat, ang certificate mismo ang tumatayong ITR mo. Hindi ka na pipila, hindi ka na magpapadala ng return.
Sino ang Hindi Kwalipikado
Marami ang akalang saklaw sila gayong hindi pala. Hindi kwalipikado ang:
- Nagkaroon ng dalawa o higit pang employer sa iisang taon, kahit magkasunod at hindi sabay;
- May sideline, negosyo o propesyon bukod sa sahod — ang tinatawag na mixed income earner;
- May kitang hindi napagkaltasan nang tama ng buwis; at
- Ang taong may ibang kita na dapat isama sa taunang deklarasyon.
Kapag nasa listahang ito ka, ikaw mismo ang mag-fa-file ng taunang return, at pagsasamahin mo ang lahat ng kita at lahat ng kinaltas na buwis.
Bakit Ito Mahalaga
Dalawang dahilan. Una, ang parusa: kung hindi ka pala kwalipikado at hindi ka nag-file, may multa at interes kahit maliit lang ang kulang na buwis. Ikalawa, ang praktikal na pangangailangan: kapag mag-a-apply ka ng visa, pautang o scholarship, ang hinahanap ay patunay ng kita. Kung substituted filing ka, ang certificate mo ang katumbas nito — kaya siguraduhing may kopya ka.
Karaniwang pagkakamali ang mag-resign sa gitna ng taon at mag-akalang tapos na ang usapin. Kapag lumipat ka ng employer, dalawa na ang employer mo sa taong iyon at bumagsak ka na sa listahan ng dapat mag-file.
Kapag Mag-aabroad o Magre-resign Ka
May dalawang sitwasyong madalas nagpapalabas sa isang empleyado sa substituted filing. Una, ang pag-resign sa gitna ng taon: kapag pumasok ka sa bagong kompanya, dalawa na ang employer mo sa taong iyon at ikaw na ang mag-fa-file. Ikalawa, ang pag-alis papuntang ibang bansa: may sariling panuntunan kung paano tinatrato ang kita mo depende sa iyong katayuan sa taong iyon.
Sa parehong kaso, ang unang hakbang ay pareho: kunin ang certificate ng kinaltas na buwis mula sa dating employer bago ka umalis. Mahirap na itong habulin kapag lumipas na ang panahon, at ito ang pundasyon ng anumang pagsasaayos na kailangan mong gawin.
Praktikal na Payo
- Humingi ng kopya ng certificate mo tuwing simula ng taon, at itago ito nang hindi bababa sa ilang taon;
- Kapag lumipat ka ng trabaho, ibigay agad sa bagong employer ang certificate mula sa luma — ito ang gagamitin nila sa tamang pagkuwenta;
- Kung may sideline kang nagsimula sa gitna ng taon, huwag hintayin ang Abril bago magtanong — may quarterly na obligasyon kang maaaring nasimulan na.
Frequently Asked Questions
Lumipat ako ng trabaho noong nakaraang taon. Saklaw pa ba ako ng substituted filing? Hindi. Kapag dalawa ang employer mo sa iisang taon kahit magkasunod, ikaw mismo ang dapat mag-file ng taunang return na pinagsama ang dalawang kita.
Ano ang katumbas ng ITR ko kung substituted filing ako? Ang certificate ng kinaltas na buwis mula sa employer, na pinirmahan ninyong dalawa. Ito ang ipinapakita sa bangko at embahada.
May sideline ako sa online selling. Kailangan ko pa bang mag-file? Oo. Ang pagkakaroon ng kita bukod sa sahod ay nag-aalis sa iyo sa substituted filing, at may taunang return kang dapat ihain.
Ano ang gagawin ko kung mali ang kinaltas ng employer ko? Ipaalam sa kanila para maitama sa taunang pagsasaayos. Kung hindi ito maitama, ikaw ang dapat mag-file at magbayad ng kulang.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung hindi ka sigurado kung kailangan mong mag-file ngayong taon, matutulungan ka naming suriin ang sitwasyon mo bago pa dumating ang deadline. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.