Ang regular employee ay yaong gumagawa ng gawaing kailangan at karaniwan sa negosyo ng employer, at may ganap na security of tenure — hindi matatanggal maliban sa just o authorized cause na may tamang proseso. Ang probationary employee ay sinusubok sa loob ng hindi hihigit sa anim na buwan batay sa mga pamantayang ipinaalam sa kanya noong siya ay kinuha. Pareho silang may karapatan sa minimum wage, overtime, holiday pay, 13th month, at SSS. Ang pagkakaiba ay nasa dahilan ng pagtatapos ng trabaho.
Isa sa pinakamadalas na maling akala: “probationary ako kaya puwede akong tanggalin anumang oras.” Hindi totoo. Kahit probationary, may seguridad ka — mas makitid nga lang kaysa sa regular.
Ang Regular Employee
Ayon sa Labor Code, regular ka kapag ang gawain mo ay kailangan o karaniwan sa negosyo ng employer. Hindi mahalaga ang pangalan sa kontrata: kahit “contractual,” “project,” o “consultant” ang nakasulat, kung ang ginagawa mo ay pangunahing bahagi ng negosyo at tuloy-tuloy, regular ka. May pangalawang paraan din: ang casual na empleyadong nakapagtrabaho nang hindi bababa sa isang taon ay nagiging regular sa gawaing iyon.
Ang Probationary Employee
- Hanggang anim na buwan lang mula sa simula ng trabaho, maliban sa apprenticeship na nasa ilalim ng aprubadong programa o kapag mas mahaba ang itinakda ng kalikasan ng trabaho;
- Dapat ipaalam ang pamantayan ng regularisasyon sa simula — kung hindi ipinaalam, ituturing kang regular mula pa sa unang araw;
- Awtomatikong nagiging regular kapag hinayaan kang magtrabaho pagkatapos ng anim na buwan; at
- Puwede lang tapusin sa just cause, authorized cause, o pagkabigong maabot ang ipinaalam na pamantayan.
Ano ang Pareho sa Kanila
Ito ang hindi alam ng marami. Ang probationary employee ay may parehong karapatan sa minimum wage, overtime pay, night shift differential, holiday pay, rest day, 13th month pay, at SSS, PhilHealth, at Pag-IBIG coverage. Hindi puwedeng bawasan ang sahod dahil lang “nagsasanay” ka, at hindi puwedeng ipagpaliban ang paghuhulog sa SSS hanggang sa maging regular ka.
Praktikal na Payo
- Itago ang appointment letter at ang dokumentong naglalaman ng pamantayan ng regularisasyon;
- Bilangin ang eksaktong anim na buwan mula sa unang araw mo, hindi mula sa petsa ng kontrata;
- Mag-ingat sa paulit-ulit na anim na buwang kontrata sa parehong gawain — senyales ito ng pag-iwas sa regularisasyon;
- Kumuha ng kopya ng payslip at ng SSS contribution record mo; at
- Kung hindi ka pinasa, humingi ng nakasulat na batayan bago ang huling araw mo.
Frequently Asked Questions
Puwede bang gawing mas mahaba sa anim na buwan ang probationary period ko? Karaniwang hindi. Ang eksepsiyon ay kapag ang kalikasan ng trabaho ay nangangailangan ng mas mahabang pagsasanay o kapag ito ay nasa ilalim ng aprubadong apprenticeship program. Ang basta pagpapahaba nang walang batayan ay nagre-resulta sa regularisasyon.
Regular na ba ako kung tuloy pa rin ako sa ikapitong buwan? Oo. Kapag pinayagan kang magtrabaho lampas sa panahon ng probasyon, itinuturing kang regular na empleyado ayon sa batas, anuman ang nakasulat sa kontrata.
May 13th month pay ba ang probationary? Meron, pro-rated ayon sa panahong nagtrabaho ka sa loob ng taon. Wala sa batas ang nagsasabing regular lang ang may karapatan dito.
Iba ba ang probationary sa trainee o apprentice? Oo. Ang apprenticeship at learnership ay may sariling tuntunin at kailangang nakarehistro sa awtoridad. Kapag tinawag kang trainee pero ordinaryong trabaho naman ang ginagawa mo, malamang na empleyado ka na.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung hindi ka sigurado sa tunay mong katayuan sa trabaho, madalas nasa kontrata at payslip ang sagot. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.