Kung ang tirahan ay ibinigay dahil sa trabaho, karaniwang may karapatan ang employer na bawiin ito kapag natapos na ang trabaho mo. Pero hindi puwedeng gumamit ng sapilitang paraan: bawal ang pagpapalit ng kandado, pagpapaputol ng kuryente at tubig, o pagtatapon ng gamit mo. Dapat kang bigyan ng nakasulat na abiso at ng makatuwirang panahon para lumipat, at kung hindi ka umalis, sa korte ito dinadala.
Sa hacienda, konstruksyon, security detachment, at ilang pabrika, kasama sa trabaho ang tirahan. Kapag natapos ang trabaho, agad ding nagiging isyu ang bahay.
Ang Karaniwang Panuntunan
Kung ang tirahan ay ibinigay dahil sa trabaho at hindi bilang upa, karaniwang may karapatan ang employer na bawiin ito kapag natapos ang serbisyo mo. Pero ang karapatang bawiin ay hindi karapatang gumamit ng dahas o presyon.
Ipinagbabawal na Paraan
- Pagpapalit ng kandado habang wala ka;
- Pagpapaputol ng kuryente at tubig para pilitin kang umalis;
- Pagtatapon o pagtatago ng iyong mga gamit; at
- Pananakot o paggamit ng ibang tao para paalisin ka.
Ang mga ito ay puwedeng maging batayan ng hiwalay na kaso bukod pa sa labor case mo.
Ang Tamang Proseso
Dapat may nakasulat na abiso at makatuwirang panahon para makalipat, lalo na kung may pamilya at mga anak na nag-aaral. Kung hindi ka umalis, ang tamang hakbang ng employer ay dumulog sa barangay at sa korte, hindi ang paalisin ka sa sarili nitong paraan.
Habang Empleyado Ka Pa
Kung ang libreng tirahan ay matagal nang bahagi ng kabayaran mo, ang biglang pagbawi nito habang nagtatrabaho ka pa ay puwedeng ituring na diminution ng benepisyo o bahagi ng constructive dismissal.
Praktikal na Payo
- Humingi ng nakasulat na abiso na may petsa ng dapat na paglipat;
- Kumuha ng litrato ng loob ng bahay at ng gamit mo;
- Kung pinutulan ka ng tubig o kuryente, ipa-blotter agad; at
- Isama ang isyu ng tirahan sa reklamo mo sa DOLE o NLRC.
Frequently Asked Questions
Puwede bang palitan ng kandado ang bahay ko? Hindi. Ang sapilitang pagpapaalis nang walang proseso ay ipinagbabawal at puwedeng maging batayan ng hiwalay na kaso.
Ilang araw ang dapat ibigay sa akin? Walang isang tiyak na bilang, pero dapat makatuwiran ito batay sa sitwasyon mo. Ang biglaang pagpapaalis ay malamang na hindi patas.
Nangungupahan ba ako o hindi? Kung walang bayad na upa at ibinigay ito dahil sa trabaho, karaniwang hindi ito pag-upa. Ang saklaw ay depende sa aktuwal na kasunduan.
Puwede bang bawiin ang bahay habang nagtatrabaho pa ako? Kung matagal na itong bahagi ng kabayaran mo, ang biglang pagbawi ay puwedeng ituring na diminution o constructive dismissal.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung pinapaalis kayo sa bahay ng kompanya nang walang abiso o proseso, may karapatan kayong tumutol. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.