Karaniwan itong nakasaad mismo sa kasunduan ng chattel mortgage at hindi ito awtomatikong labag sa batas — seguridad nila ito habang may balanse ka. Pero may karapatan kang humingi ng kopya ng CR, ng statement of account, at ng malinaw na petsa kung kailan nila ibabalik ang orihinal. Kapag bayad ka na, obligasyon nilang ilabas ito kasama ang release of chattel mortgage.
Ikaw ang gumagamit, ikaw ang nagbabayad, pero wala sa iyo ang orihinal na papeles. Nakakailang, pero may paliwanag ito — at may hangganan.
Bakit Nila Hawak ang Orihinal
Hindi ito arbitraryong desisyon ng ahente. May legal na batayan ito na nakasulat mismo sa pinirmahan mo, at kapag nabasa mo iyon, mas madali mong malalaman kung ano ang maaari mong igiit.
Nang pumirma ka ng auto loan, karaniwang kasama roon ang chattel mortgage: isinangla mo ang sasakyan bilang seguridad ng utang. Karaniwang nakasulat sa kontrata na hahawakan nila ang orihinal na CR habang may balanse, at bibigyan ka ng kopya para sa pang-araw-araw na paggamit. Hindi ito parusa — proteksyon ito laban sa pagbebenta ng unit na hindi pa bayad.
Ang Mga Karapatan Mo
Ang paghawak nila sa CR ay hindi nangangahulugang wala kang masasabi sa transaksyon. Malinaw ang ilang bagay na dapat mong makuha, at mas madaling makuha ang mga ito kung hihilingin mo nang nakasulat.
- Kopya ng CR at ng kontrata. May karapatan kang magkaroon ng kopya ng lahat ng dokumentong pinirmahan mo at ng rehistro ng sasakyan;
- Malinaw na statement of account. Dapat mong makita kung magkano na ang nabayaran mo at kung magkano pa ang natitira;
- Wastong pagsingil. Dapat ipaalam ang lahat ng singil at interes nang malinaw at nakasulat; at
- Pagbabalik ng orihinal pagkatapos ng huling bayad, kasama ang release of chattel mortgage.
Kapag Kailangan Mo ang Orihinal Habang May Hulog Pa
May mga transaksyong hindi tumatanggap ng kopya — halimbawa ang ilang uri ng rehistro o ang paghahain ng ilang aplikasyon. Sumulat ka sa financing company at hilingin ang orihinal o ang certified true copy nila, at ipaliwanag kung saan ito gagamitin. Karaniwang pumapayag sila sa kondisyon na ibabalik ito, o sila mismo ang magpapadala nito sa tanggapang kinakailangan. Itago mo ang lahat ng sulat at tugon.
Praktikal na Payo
- Basahin ang kontrata mo — doon nakasulat kung ano talaga ang napagkasunduan tungkol sa CR;
- Humiling nang nakasulat, hindi lang sa telepono, para may bakas ang bawat kahilingan;
- Huwag magbayad ng "processing" sa ahente nang walang resibo mula mismo sa kumpanya; at
- Bago pa ang huling hulog, itanong na kung ano ang eksaktong proseso at gaano katagal ang paglabas ng orihinal.
Frequently Asked Questions
Legal ba na hawakan nila ang orihinal na CR? Karaniwan itong bahagi ng napagkasunduan sa chattel mortgage. Tingnan ang iyong kontrata, at kung wala roon, may batayan kang humingi ng paliwanag.
Ano ang gagawin ko kung ayaw nilang ibigay kahit bayad na ako? Magpadala ng nakasulat na demand na may kalakip na patunay ng buong bayad. Kung wala pa ring aksyon, may legal na hakbang para piliting ilabas ito.
Puwede ba akong magmaneho gamit ang kopya lang ng CR? Karaniwang tinatanggap ang kopya na may certification mula sa financing company, pero magdala ka rin ng OR at kausapin ang enforcer nang mahinahon kung tanungin.
Puwede ko bang ibenta ang sasakyan habang hawak nila ang CR? Hindi ito madali at karaniwang hindi pinapayagan hangga't may encumbrance. Kailangan munang bayaran ang balanse o kumuha ng kanilang pahintulot.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung hindi maayos ang pakikitungo ng financing company sa papeles ng sasakyan mo, may paraan para ipaglaban ang karapatan mo. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.