Ang kasunduan mo ay dapat magsaad ng eksaktong paglalarawan ng lupa at numero ng titulo, ang buong presyo at iskedyul ng bayad, ang mga kondisyong dapat matupad bago ang huling bayad, kung sino ang sasagot sa bawat buwis at bayarin, ang petsa ng paglilipat ng posesyon, at kung ano ang mangyayari kapag may lumabag. Ang kulang na kontrata ang pinagmumulan ng halos lahat ng away sa lupa.
Karamihan sa mga kaso sa lupa ay hindi nagmumula sa masamang tao kundi sa kulang na papel. Kapag hindi nakasulat kung sino ang magbabayad ng capital gains tax, o kung kailan dapat lumipat ang posesyon, ang dalawang tapat na tao ay puwedeng magkagulo pagkalipas ng anim na buwan.
Ang Mga Dapat Nakasaad Tungkol sa Ari-arian
- Numero ng titulo at lot number — hindi “ang lupa sa likod ng simbahan”;
- Technical description at sukat — kopyahin mula sa titulo;
- Mga kasama sa benta — bahay, punong-kahoy, bakod, at mga nakakabit; at
- Katayuan ng okupasyon — may nakatira ba, at sino ang magpapaalis.
Ang Mga Dapat Nakasaad Tungkol sa Pera
Dito nagkakagulo kapag hindi malinaw.
- Ang buong presyo, sa salita at sa numero;
- Ang iskedyul ng bayad at ang paraan ng pagbabayad;
- Kung sino ang sasagot sa capital gains tax, documentary stamp tax, transfer tax, at bayad sa rehistro;
- Kung sino ang sasagot sa hindi bayad na amilyar hanggang sa araw ng paglilipat; at
- Kung may interes ba sa naantalang bayad.
Ang Mga Kondisyon at Warranty
Ito ang bahaging nagpoprotekta sa iyo kung may lumabas na problema.
- Warranty ng nagbebenta na siya ang may-ari at walang ibang pinagbentahan;
- Warranty na malinis ang titulo sa mga sanla, kaso, at delingkwensiya, o kung hindi, kung paano ito lilinisin;
- Kondisyong ang huling bayad ay ibibigay lamang kapag nailabas ang malinis na titulo; at
- Karapatan mong umatras at mabawi ang naibayad kung may lumabas na depekto sa titulo.
Ang Mga Dapat Nakasaad Kung Magkagulo
- Ang parusa o danyos kung may lumabag;
- Ang panahon ng pagtupad at kung kailan ito ituturing na paglabag;
- Saan iaayos ang alitan; at
- Ang pirma ng dalawang panig, ng mga asawa kung kailangan, at ng mga saksi, at ang notaryo.
Bago Ka Pumirma
Kapag handa na ang draft, huwag munang pumirma sa parehong upuan kung saan mo ito unang nabasa. May limang bagay na dapat mong gawin bago lumagda.
- Basahin ang buong dokumento, kasama ang maliliit na letra at ang mga kalakip;
- Tiyaking walang blangkong espasyo — punan o ekisin ang mga ito;
- Ihambing ang paglalarawan ng lupa sa certified true copy ng titulo;
- Tiyaking tugma ang pangalan at ang estado sibil sa mga ID at sa titulo;
- Siguraduhing may kopya ka rin ng lahat ng kalakip; at
- Kunin ang sarili mong kopyang may orihinal na pirma at tatak ng notaryo.
Ang isang gabing pagbabasa ay mas mura kaysa sa isang taong kaso. Kung may hindi ka maintindihan, iyon mismo ang bahaging dapat ipatanong sa abogado. At kung may sinasabi sa iyong “standard lang iyan, huwag mo nang basahin,” iyon ang pinakamalakas na dahilan para basahin mo ito nang buo. Walang kontratang talagang standard kapag ang pinag-uusapan ay ang pinakamalaking ari-arian ng iyong pamilya.
Frequently Asked Questions
Sino ang karaniwang nagbabayad ng capital gains tax? Karaniwang ang nagbebenta, at ang mamimili naman sa documentary stamp tax at transfer tax. Pero maaari itong baguhin ng usapan, kaya dapat malinaw itong nakasulat sa kontrata.
Kailangan bang pumirma ang asawa ng nagbebenta? Kung ang lupa ay bahagi ng conjugal o community property, oo. Kung wala ang pahintulot ng asawa, maaaring kuwestiyunin ang bisa ng benta sa hinaharap.
Puwede bang gumamit ng template sa internet? Puwede bilang panimula, pero kadalasang kulang ito sa mga probisyong angkop sa iyong sitwasyon. Ang bawat lupa ay may sariling isyu na dapat matugunan sa kontrata.
Kailan dapat lumipat ang posesyon ng lupa? Kung kailan napagkasunduan. Isulat ang eksaktong petsa at ang kondisyon, halimbawa pagkatapos ng huling bayad o pagkatapos ng paglilipat ng titulo, para malinaw sa dalawang panig.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may kontratang ipapapirma sa iyo sa pagbili ng lupa, mas mura ang magpasuri ngayon kaysa magdemanda mamaya. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.