Ang testigo sa notarial will ay dapat nasa hustong gulang na labingwalo, may matinong pag-iisip, marunong bumasa at sumulat, naninirahan sa Pilipinas, at hindi nahatulan sa falsification, perjury, o false testimony. Kailangan din siyang makakita at makapirma. Kung ang testigo ay siya ring bibigyan sa will, karaniwang nawawalan ng bisa ang parteng ibinigay sa kanya bagaman nananatiling valid ang will.
Marami ang nag-aakalang basta may tatlong tao na pumirma, tapos na. Sa katotohanan, ang pinakamadalas na dahilan kung bakit nabubuwag ang isang will sa probate ay ang mga testigo — kulang, hindi kwalipikado, o hindi sabay-sabay na nakapirma.
Ang Mga Kailangan sa Isang Testigo
- Nasa hustong gulang — labingwalong taon pataas;
- May matinong pag-iisip at kayang maunawaan ang ginagawa;
- Marunong bumasa at sumulat — hindi sapat ang thumbmark;
- Naninirahan sa Pilipinas — mahalaga ito, dahil kailangan silang tawagin sa probate;
- Hindi bulag, bingi, o pipi sa paraang hindi niya masasaksihan ang paggawa; at
- Hindi nahatulan sa falsification ng dokumento, perjury, o false testimony.
Ang Panganib Kapag Benepisyaryo ang Testigo
Ito ang pinakamadalas na pagkakamali sa mga will na ginawa nang walang abogado: ginagawang testigo ang anak, ang asawa, o ang taong bibigyan. Ang epekto: karaniwang nawawalan ng bisa ang parteng ibinigay sa testigong iyon maliban kung may tatlo pang kwalipikadong testigo bukod sa kanya. Hindi nabubuwag ang buong will — ang regalo lang sa kanya ang nawawala.
Ganoon din sa asawa, magulang, at anak ng testigo. Kaya ang ligtas na patakaran: huwag gawing testigo ang sinumang makikinabang sa will, at ang kanilang malalapit na kamag-anak.
Paano Dapat Gawin ang Paglagda
Hindi sapat na pumirma ang bawat isa sa magkakaibang araw o sa magkakaibang lugar. Kailangang:
- Pumirma ang testator sa dulo ng will sa harap ng tatlong testigo;
- Pumirma ang bawat testigo sa harap ng testator at sa harap ng isa't isa;
- Pumirma silang lahat sa gilid ng bawat pahina; at
- Sabay-sabay silang humarap sa notaryo para sa acknowledgment.
Sa probate, tatanungin ang mga testigo kung nakita nila ang isa't isa na pumirma. Kapag hindi sila makapagpatunay nito, malaking problema.
Ano ang Tinatanong sa Kanila sa Probate
Makakatulong sa iyo na malaman kung ano ang haharapin nila. Sa probate, ang mga testigo ay karaniwang tinatanong tungkol sa mga sumusunod: kung nasaan ginawa ang will, kung sinong nandoon, kung nakita nila ang testator na pumirma, kung nakita nila ang isa't isa na pumirma, kung mukhang matino ang isip ng testator noong araw na iyon, at kung may nag-utos o nagdikta sa kanya.
Dahil dito, dalawang bagay ang praktikal. Una, huwag magmadali sa paglagda — ang buong pangkat ay dapat magkasama sa isang silid mula simula hanggang matapos. Ikalawa, pumili ng testigong makakaalala: mas mainam ang isang taong regular mong nakakasalamuha kaysa sa isang estrangherong nakita mo lang isang beses. Ang testigong hindi na maalala ang pangyayari ay halos kasing-hina ng walang testigo.
Praktikal na Payo
- Pumili ng testigong mas bata sa iyo — kailangan silang buhay pa at makikita sa probate;
- Ilista ang buong pangalan, address, at contact number ng bawat testigo at itago kasama ng will;
- Iwasang gamitin ang kawani ng notaryo na hindi mo kilala — mahirap silang hanapin pagkalipas ng sampung taon;
- Kung magbabago ang lugar ng tirahan ng testigo, i-update ang listahan.
Frequently Asked Questions
Puwede bang testigo ang anak ko? Puwede, pero kung binigyan mo siya sa will, karaniwang nawawalan ng bisa ang parteng ibinigay sa kanya. Ang ligtas na patakaran ay huwag gawing testigo ang sinumang makikinabang.
Puwede bang testigo ang notaryo mismo? Hindi. Ang notaryo ay hindi puwedeng maging isa sa tatlong testigo dahil siya ang tumatanggap ng acknowledgment ng will.
Kailangan ba silang lahat na nandoon nang sabay? Oo. Kailangang pumirma ang testator sa harap nilang tatlo, at pumirma sila sa harap ng testator at ng isa't isa. Ito ang madalas na kabiguan sa mga will na walang gabay ng abogado.
Paano kung patay na ang lahat ng testigo? May mga paraan pa rin sa probate, gaya ng pagpapatunay ng kanilang pirma sa pamamagitan ng ibang saksi o ng ekspertong nagsusuri ng sulat-kamay, pero mas mahirap at mas mahal.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung gagawa kayo ng huling habilin, matutulungan namin kayong ihanda ang mga testigo at ang tamang pormalidad. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.