Bilang pangkalahatang tuntunin, ang paglilibing ay dapat gawin sa isang awtorisadong sementeryo o libingan. Ang paglilibing sa pribadong lupa ay hindi basta pinapayagan — kailangan ito ng pahintulot ng local health officer at pagsunod sa zoning ng lungsod o munisipyo. May mga pagkakataong pinahihintulutan ito, tulad ng sa malalayong lugar o sa mga pamilyang may sariling libingang may permit. Isipin din ang epekto nito sa titulo at sa hinaharap na pagbebenta ng lupa.
Maganda ang ideya para sa maraming pamilya: sa bakuran na lang ilibing ang lolo, malapit sa lahat. Pero may mga hadlang na dapat malaman bago pa maghukay.
Ang Pangkalahatang Tuntunin
Sinasabi ng ating Sanitation Code at ng mga panuntunan sa kalusugan na ang paglilibing ay dapat isagawa sa awtorisadong libingan. Ang layunin ay pangkalusugan: proteksiyon ng tubig sa lupa, tamang distansya sa tirahan at sa balon, at maayos na talaan kung sino ang nakalibing saan. Kaya hindi ito basta desisyon ng may-ari ng lupa.
Ano ang Kailangan
- Pahintulot ng local health officer, na magsusuri ng lugar at ng distansya sa pinagkukunan ng tubig;
- Pagsunod sa zoning at sa ordinansa ng lungsod o munisipyo;
- Burial permit gaya ng ordinaryong libing; at
- Sa ilang lugar, ang pagkilala sa isang pribadong sementeryo ng pamilya na may sariling rehistro.
Isipin ang Hinaharap ng Lupa
Ito ang madalas na nakakalimutan. Ang isang puntod sa loob ng lupa ay:
- Nagpapababa ng bilihan ng lupa at nagpapaliit ng listahan ng bibili;
- Nagdudulot ng alitan sa hatian ng mana, dahil ayaw ng iba ang bahaging may puntod;
- Nangangailangan ng exhumation permit kapag kailangang ilipat balang-araw; at
- Nagbibigay ng tanong sa bagong may-ari tungkol sa karapatang dumalaw ng pamilya.
Praktikal na Payo
- Magtanong muna sa health office bago mangako sa pamilya;
- Kung papayag, itala ito nang maayos at isama sa mga dokumento ng lupa;
- Isaalang-alang ang cremation at ang columbarium bilang mas simpleng daan; at
- Kung magkakahati-hati ang lupa balang-araw, pag-usapan agad kung saang bahagi mapupunta ang puntod.
Frequently Asked Questions
Sarili naman namin ang lupa. Bakit kailangan pa ng permit? Dahil pangkalusugan ang batayan ng panuntunan, hindi pagmamay-ari. Kailangan ng pahintulot ng health officer at pagsunod sa ordinansa.
Puwede bang ilagay na lang sa bahay ang abo pagkatapos ng cremation? Mas maluwag ang panuntunan sa abo kaysa sa buong labi. Magtanong pa rin sa lokal na pamahalaan at sa inyong simbahan.
Ano ang gagawin kung may puntod na sa lupang bibilhin ko? Alamin kung may permit ito at kung sino ang pamilyang may hawak. Isama ito sa kasunduan bago ka bumili.
Puwede bang ilipat ang puntod sa sementeryo mamaya? Oo, sa pamamagitan ng exhumation permit at pahintulot ng mga kamag-anak na may karapatan.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung nais ninyong ilibing ang inyong kaanak sa sariling lupa, matutulungan ka naming alamin kung papayag ang inyong lokal na pamahalaan. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.