Ang sabi-sabi o hearsay ay ang pagsasalaysay ng bagay na hindi mo mismo nakita o narinig, kundi ikinuwento lang sa iyo, na ginagamit para patunayan na totoo iyon. Karaniwang hindi ito tinatanggap dahil hindi puwedeng tanungin ng kabilang panig ang tunay na pinanggalingan ng kuwento. May mga kilalang pagbubukod, tulad ng pag-amin ng kabilang panig at ng ilang uri ng opisyal na tala. Ang pinakaligtas na patakaran: magpahayag lamang ng nakita, narinig, o ginawa mo mismo.
Isa ito sa pinakamalaking dahilan kung bakit bumabagsak ang testimonya ng ordinaryong tao. Nagkukuwento siya nang mahaba at maayos — pero halos lahat ng sinasabi niya ay galing sa iba.
Ano ang Sabi-sabi
Ang hearsay ay ang pahayag na hindi galing sa personal mong kaalaman, na ginagamit mo para patunayan na totoo ang nilalaman nito. Halimbawa: sinabi ng kapitbahay ko na nakita niyang kinuha ni Juan ang bisikleta. Kung ang layunin mo ay patunayang kinuha nga ni Juan, hindi ito puwede — ang kapitbahay ang dapat tumestigo, hindi ikaw.
Bakit Ipinagbabawal
- Walang panunumpa — hindi sumumpa ang tunay na pinanggalingan ng kuwento;
- Walang cross-examination — hindi matatanong ng kabila ang taong may tunay na nalalaman;
- Hindi makikita ng korte ang kilos niya — nawawala ang paraan ng pagtimbang sa kredibilidad;
- Nababago ang kuwento — sa bawat pagsasalin ay may nadadagdag at nababawas; at
- Madaling gawin — kung tanggap ito, sapat nang magsabi ng narinig ko lang para manalo.
Ang Kilalang Pagbubukod
Hindi lahat ng pahayag mula sa iba ay bawal. May ilang matagal nang kinikilalang pagbubukod, tulad ng:
- Pahayag ng kabilang panig — ang sinabi mismo ng kalaban mo ay puwede mong gamitin laban sa kanya;
- Mga opisyal na tala — ang ilang rekord na ginawa ng opisyal sa pagganap ng tungkulin;
- Tala ng negosyo — ang regular na itinatalang rekord sa takbo ng ordinaryong negosyo; at
- Ilang pahayag na ginawa sa sandali ng pangyayari — kapag walang panahong mag-imbento ang nagsalita.
Teknikal ang mga ito, kaya huwag umasa dito nang walang abogado.
Kailan Puwede Ito Kahit Hearsay
May pagkakataong ang layunin mo ay hindi patunayan na totoo ang sinabi kundi na may sinabi. Halimbawa, sa kaso ng pananakot, ang mahalaga ay may binitiwang banta, hindi kung totoo ang laman nito. Sa ganitong sitwasyon, hindi ito hearsay.
Praktikal na Payo
- Sa salaysay mo, isulat lamang ang nakita, narinig, o ginawa mo mismo;
- Kung narinig mo lang, sabihin kung kanino at gawing testigo siya;
- Hanapin ang orihinal na pinanggalingan ng bawat mahalagang detalye;
- Huwag punan ng hula ang mga bahaging hindi mo alam; at
- Ang sulat, chat, at dokumento ay madalas na mas ligtas kaysa sa pagkukuwento ng narinig sa iba.
Frequently Asked Questions
Ano ang ibig sabihin ng hearsay? Ito ang pagsasalaysay ng bagay na hindi mo mismo nakita o narinig, kundi ikinuwento lang sa iyo, na ginagamit para patunayan na totoo ang nilalaman nito.
Bakit hindi tinatanggap ang sabi-sabi? Dahil hindi sumumpa ang tunay na pinanggalingan ng kuwento at hindi siya matatanong ng kabilang panig. Nawawala ang paraan ng korte para timbangin ang katotohanan.
May pagkakataon bang tinatanggap ang hearsay? Oo, may mga kilalang pagbubukod tulad ng pahayag ng kabilang panig, ilang opisyal na tala, at tala ng negosyo. Teknikal ito kaya kailangan ng abogado.
Puwede bang sabihin ko sa korte ang sinabi ng kalaban ko? Oo. Ang pahayag ng kabilang panig ay karaniwang puwedeng gamitin laban sa kanya, kaya mahalagang itala ang mismong sinabi niya at kung kailan.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung hindi ka sigurado kung papasok ba sa korte ang alam mo sa kaso, matutulungan ka naming suriin ang ebidensya mo. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.