Napakahirap. Ang kasunduang pinirmahan mo nang malaya ay may bisa, at kapag inaprubahan ito ng korte ay nagiging hatol na karaniwang hindi maiaapela. Ang makitid na batayan para ipawalang-bisa ito ay: panloloko, malubhang pagkakamali, pananakot, o kawalan ng kapangyarihan ng pumirma. Hindi sapat ang pagsisisi o ang pagkatuklas na maliit pala ang natanggap mo. Ang mas praktikal na ruta kapag hindi tinupad ang kasunduan ay hindi ang pagbawi kundi ang pagpapatupad nito.
Karaniwang kuwento: pumirma ka ng areglo dahil pagod ka na, tapos naisip mong lugi ka. Puwede pa ba? Ang totoong sagot ay: bihira.
Bakit Mahirap
Ang buong punto ng kompromiso ay tapusin ang away. Kung basta puwedeng bawiin, walang saysay ang pag-aareglo. Kaya nga kapag inaprubahan ito ng korte, nagiging hatol na batay sa kompromiso, at karaniwang hindi na ito maiaapela dahil kayo mismo ang nagkasundo.
Ang Makitid na Batayan
- Panloloko — may itinago o pinalabas na hindi totoo para pumayag ka;
- Pananakot o dahas — pinilit ka sa pamamagitan ng banta;
- Malubhang pagkakamali — hindi tungkol sa halaga kundi sa mismong bagay na pinag-usapan;
- Kawalan ng awtoridad — ang pumirma ay walang kapangyarihang kumatawan sa iyo; at
- Labag sa batas o sa pampublikong kapakanan — halimbawa, ang pagsuko sa karapatan na hindi puwedeng isuko.
Ang hindi sapat: nagbago ang isip mo, mas maganda pala ang alok ng iba, o naisip mong mas malaki sana ang mahihingi mo.
Kung Hindi Tinupad ang Kasunduan
Ito ang mas karaniwang sitwasyon, at ang solusyon ay hindi pagbawi. Ang tamang ruta ay ipatupad ito:
- Kung inaprubahan ng korte, maghain ng motion for execution;
- Kung hindi isinumite sa korte, maghain ng kaso para ipatupad ang kasunduan — mas simple pa rin ito kaysa magsimula sa umpisa;
- Kung sa barangay ito, may sariling proseso ng pagpapatupad;
- Ipakita ang talaan ng natanggap at hindi natanggap na hulog; at
- Kung may sugnay na agad maninigil ang buong balanse, igiit ito.
Ang Aral: Bago Pumirma
Mas madali ang pag-iwas kaysa sa pagbawi. Huwag pumirma sa mismong araw kung malaki ang usapin. Iuwi ang draft, basahin sa bahay, at ipabasa sa taong pinagkakatiwalaan mo. Kapag may nagmamadali sa iyo, iyon mismo ang senyales na dapat kang huminto.
Frequently Asked Questions
Puwede bang bawiin ang areglo dahil nagbago ang isip ko? Hindi. Ang pagbabago ng isip ay hindi kinikilalang batayan. Kailangan ng panloloko, pananakot, malubhang pagkakamali, o kawalan ng awtoridad ng pumirma.
Puwede bang iapela ang hatol batay sa kompromiso? Karaniwang hindi, dahil kayo mismo ang nagkasundo. Ang natitirang ruta ay ang paghain ng aksyon para ipawalang-bisa ito sa makitid na batayan.
Ano ang gagawin kung hindi tinupad ng kabila ang kasunduan? Huwag itong bawiin. Ipatupad ito: maghain ng motion for execution kung inaprubahan ng korte, o maghain ng kaso para ipatupad ang kasunduan.
Puwede bang ipawalang-bisa ang areglo kung napilitan ako? Kung may tunay na pananakot o dahas, oo, pero kailangan mo itong patunayan. Ipunin ang anumang mensahe o testigo na nagpapakita ng pamimilit.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung pumirma ka ng areglo na sa tingin mo ay hindi patas, mahalagang malaman kung may batayan ka bago ka gumastos. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.