Ang administratibong reklamo laban sa notaryo ay inihahain sa Regional Trial Court na nagbigay ng kanyang komisyon, sa pamamagitan ng tanggapan ng Executive Judge. Dahil abogado ang notaryo, may kaakibat ding disiplinaryong proseso bilang miyembro ng propesyon. Kailangan ng sinumpaang reklamo, ang kopya ng dokumentong pinag-uusapan, at ang mga patunay ng paglabag.
Hindi lahat ng hindi kanais-nais na karanasan ay paglabag. Pero may mga bagay na tunay na paglabag sa tungkulin ng isang notaryo, at may proseso para dito.
Ano ang Karaniwang Batayan
- Nag-notaryo nang hindi humarap ang pumipirma;
- Naglagay ng petsang hindi ang aktuwal na araw ng pagharap;
- Nag-notaryo sa labas ng teritoryo ng kanyang komisyon;
- Nag-notaryo nang wala nang buhay na komisyon;
- Hindi humingi ng competent evidence of identity o tumanggap ng expired na ID;
- Hindi nagtala sa notarial register; at
- Nag-notaryo sa kabila ng diskuwalipikasyon — siya ay partido, may pakinabang, o malapit na kamag-anak ng pumirma.
Saan Ito Inihahain
Ang komisyon ng notaryo ay galing sa Regional Trial Court, kaya doon din inihahain ang reklamo laban sa kanyang gawaing notarial — sa pamamagitan ng tanggapan ng Executive Judge ng korteng may saklaw sa lugar ng kanyang komisyon.
Dahil abogado ang bawat notaryo, may hiwalay ding landas ng disiplinaryong reklamo bilang miyembro ng propesyon. Magkaiba ang dalawang proseso pero maaaring magkaugnay ang mga kalalabasan.
Ano ang Ihahanda
- Sinumpaang reklamo na naglalahad ng nangyari nang paisa-isa at may petsa;
- Kopya ng dokumento na pinag-uusapan, kasama ang pahinang may notarial certificate;
- Patunay ng paglabag — halimbawa, patunay na wala ka sa lugar, o sertipikasyon na wala siyang komisyon sa petsang iyon;
- Kopya ng iyong ID; at
- Salaysay ng sinumang saksi, kung mayroon.
Ano ang Aasahan
Ang administratibong proseso ay hindi nagbabayad sa iyo ng danyos at hindi awtomatikong bumubura sa dokumento. Ang layunin nito ay ang pananagutan ng notaryo — puwedeng suspindihin o bawiin ang komisyon, at may disiplinang maaaring ipataw sa kanya bilang abogado. Kung may pinsala kang natamo o gusto mong pawalang-bisa ang transaksyon, hiwalay na aksyon ang kailangan para doon.
Mahalaga ring alamin kung ano ang hindi batayan ng reklamo. Ang bayad na mataas sa inaasahan mo, ang pagtanggi niyang mag-notaryo ng dokumento mo, ang pagiging mabagal o masungit — hindi ito paglabag sa tungkuling notarial. May karapatan ang notaryong tumanggi kung may sapat siyang dahilan, at bahagi nga iyon ng kanyang tungkulin. Ang reklamo ay para sa mga paglabag sa proseso mismo, hindi para sa masamang karanasan sa serbisyo.
Praktikal na Payo
- Kumuha muna ng sertipikasyon sa korte tungkol sa komisyon at sa tala bago maghain;
- Isulat ang reklamo nang tuwid at may petsa, iwasan ang haba at ang emosyon;
- Magtabi ng kopya ng lahat ng isinumite mo;
- Kung may kaakibat itong pagkalugi, isaalang-alang ang hiwalay na aksyong sibil.
Frequently Asked Questions
Mababawi ba ang pera ko sa reklamong ito? Hindi. Ang administratibong proseso ay tungkol sa pananagutan ng notaryo. Kung may pinsala kang natamo, hiwalay na aksyong sibil ang kailangan para sa danyos.
Kailangan ba ng abogado para magreklamo? Hindi kinakailangan, pero malaking tulong ito lalo na sa paghahanda ng sinumpaang reklamo at ng mga kalakip. Ang kalinawan ng dokumento ang madalas na nagpapabilis ng proseso.
Ano ang mangyayari sa dokumento kung mapatunayan ang paglabag? Hindi awtomatikong nabubura ang dokumento. Karaniwang bunga nito ay ang pagiging depektibo ng notarization, na maaaring gamitin sa hiwalay na aksyon para kuwestiyunin ang transaksyon.
May takdang panahon ba para magreklamo? Mas mabuting kumilos agad habang sariwa ang tala at ang alaala ng mga saksi. Ang matagal na paghihintay ay nagpapahina ng ebidensya kahit tama ang panig mo.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may notaryong lumabag sa tungkulin at naapektuhan ka nito, matutulungan ka naming ihanda ang tamang reklamo. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.