Kung Pilipino o residente ng Pilipinas ang namatay, kasama sa gross estate ang lahat ng kanyang ari-arian saan man ito naroroon sa mundo. Kung dayuhan siya at hindi residente, ang ari-arian lang niya sa Pilipinas ang binubuwisan, at mas maliit ang kanyang standard deduction. May tax credit para sa estate tax na binayaran sa ibang bansa, sa mga limitasyong itinakda ng batas.
Sa panahon ng OFW at ng dual citizenship, karaniwan nang may ari-arian sa dalawa o higit pang bansa. Ang tanong ay kung saan magbabayad ng buwis at kung magbabayad ba nang dalawang beses.
Ang Batayang Panuntunan
- Mamamayan ng Pilipinas — ang lahat ng ari-arian sa loob at labas ng bansa ay kasama sa gross estate;
- Residente ng Pilipinas kahit dayuhan — ganoon din, saklaw ang ari-arian sa buong mundo;
- Dayuhang hindi residente — ang ari-arian lang sa Pilipinas ang binubuwisan; at
- Ang standard deduction ng dayuhang hindi residente ay mas maliit kaysa sa residente o mamamayan.
Kaya ang unang tanong ay palaging: ano ang katayuan ng namatay sa araw ng kamatayan? Hindi kung saan siya namatay, kundi kung siya ba ay mamamayan o residente.
Ang Tax Credit
Para maiwasan ang dobleng buwis, pinapayagan ang credit para sa estate tax na binayaran sa ibang bansa, sa mga limitasyong itinakda ng batas. May pormula ang batas kung gaano kalaki ang puwedeng i-credit, at karaniwang nakabatay ito sa proporsyon ng ari-ariang nasa ibang bansa sa kabuuan.
Kailangan ng patunay: ang tax return at ang resibo ng bayad sa ibang bansa, na karaniwang kailangang apostilled o consularized.
Ang Praktikal na Hamon
- Pagkuha ng dokumento sa ibang bansa — matagal at magastos, lalo na kung walang kamag-anak doon;
- Pagkakaiba ng batas — may mga bansang may sariling proseso ng probate na kailangan munang tapusin;
- Pagpapahalaga — kailangang isalin sa piso ang halaga gamit ang tamang palitan sa araw ng kamatayan; at
- Ang mga account sa ibang bansa — may mga bangkong hindi nagre-release nang walang lokal na court order doon.
Ang Praktikal na Pagkakasunod sa Dalawang Bansa
Kapag may ari-arian sa dalawang hurisdiksyon, ang pinakamalaking pagkakamali ay ang sabay na pagsisimula nang walang plano. Ito ang karaniwang mas maayos na pagkakasunod:
- Ilista muna ang lahat sa dalawang bansa at alamin kung saan mas malaki ang halaga at mas mahigpit ang deadline;
- Alamin ang deadline sa bawat bansa — magkakaiba ito, at ang isa ay hindi humihinto habang inaayos ninyo ang isa;
- Kumuha ng lokal na abogado o accountant sa bansang iyon kung malaki ang ari-arian doon;
- Tapusin muna ang bansang may mas maagang deadline, para hindi maipon ang penalty; at
- Ipunin ang patunay ng bayad sa ibang bansa, na kailangang apostilled o consularized para magamit dito sa tax credit.
Isang huling babala: may mga bansang may sariling probate na kailangang matapos bago mailabas ang ari-arian, kahit tapos na ang inyong papeles dito. Ang paghahanda para dito nang maaga ay nakakabawas ng buwan sa kabuuang proseso.
Praktikal na Payo
- Ilista ang lahat ng ari-arian sa lahat ng bansa bago magsimula — huwag ihiwalay ang trabaho;
- Kumuha ng abogado o accountant sa bansang iyon kung malaki ang ari-arian doon;
- Itago ang lahat ng patunay ng bayad sa ibang bansa para magamit sa tax credit;
- Kung ikaw ay may ari-arian sa dalawang bansa, magplano habang buhay ka pa — malaki ang matitipid ng iyong pamilya.
Frequently Asked Questions
Magbabayad ba ako ng buwis nang dalawang beses? May credit para sa estate tax na binayaran sa ibang bansa, sa mga limitasyong itinakda ng batas. Kailangan ng patunay ng bayad na apostilled o consularized.
Paano kung dual citizen ang namatay? Kung Pilipino siya, ang buong ari-arian sa buong mundo ay kasama sa gross estate. Ang pagkakaroon ng ibang citizenship ay hindi nag-aalis nito.
Kailangan bang ideklara ang maliit na account sa abroad? Oo, kung mamamayan o residente ang namatay. Ang hindi pagdedeklara ay maaaring maging batayan ng mas mabigat na parusa kaysa sa mismong buwis.
Anong palitan ang gagamitin? Ang palitan sa araw ng kamatayan ang karaniwang batayan sa pagsasalin ng dayuhang halaga sa piso.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may ari-arian sa ibang bansa ang inyong estate, matutulungan namin kayong ayusin ang deklarasyon at ang tax credit. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.