Oo, karaniwang kailangan. Ang TIN at rehistro ng namatay ay hindi puwedeng gamitin ng heirs para magpatuloy. May hiwalay na TIN ang estate na ginagamit habang nakabinbin ang settlement, at kung ang isang heir naman ang magpapatuloy sa negosyo, kailangan niya ng sariling BIR registration, DTI business name, at mayor's permit. Dapat ding i-retire nang maayos ang lumang rehistro para hindi mag-ipon ng penalty.
Dalawang magkaibang bagay ang madalas pinagsasama ng pamilya: ang buwis ng estate at ang buwis ng negosyo. Ang paglilinaw nito ang nakakaiwas sa malaking gulo sa BIR mamaya.
Tatlong Magkakaibang TIN
- Ang TIN ng namatay — ginagamit para sa huling income tax return niya at isasara pagkatapos;
- Ang TIN ng estate — kinukuha ng heirs o administrator, at ito ang ginagamit sa estate tax return at sa kita ng estate habang hindi pa hati; at
- Ang TIN ng heir na magpapatuloy sa negosyo — sarili niyang rehistro bilang self-employed o sa ilalim ng bagong kompanya.
Kung Pansamantalang Patuloy ang Negosyo
Habang hindi pa nahahati ang mana, maaaring patuloy na tumakbo ang negosyo sa ilalim ng estate. Sa yugtong ito ay ang estate ang taxpayer: nag-iisyu ng resibo, nagbabayad ng buwis, at naghahain ng return. Kailangan ito ng malinaw na books of account at ng talaan ng kita para hindi mahalo sa personal na pera ng sinumang heir.
Kung Tuluyan Nang Kukunin ng Isang Heir
- Tapusin muna ang settlement at ang estate tax para malinaw kung kanino napunta ang mga ari-arian;
- Magparehistro ng bagong business name sa DTI at kumuha ng bagong mayor's permit;
- Magparehistro sa BIR at kumuha ng sariling resibo at books; at
- Ilipat nang pormal ang mga kontrata, lease, at account sa bagong pangalan.
Praktikal na Payo
- I-retire ang lumang rehistro — ang hindi pagsara ang pinakamadalas na pinagmumulan ng open cases sa BIR;
- Ihanda ang huling income tax return ng namatay para sa taon ng kanyang kamatayan;
- Huwag gamitin ang lumang resibo pagkatapos ng kamatayan; at
- Kung magkakasama ang magkakapatid sa negosyo, mas malinis ang pagbuo ng korporasyon o partnership kaysa sa berbal na kasunduan.
Frequently Asked Questions
Puwede bang gamitin muna ang TIN ng namatay habang inaayos ang papel? Hindi ito ang tamang paraan. Ang wastong gamitin habang nakabinbin ang settlement ay ang TIN ng estate.
Kailangan pa ba ng income tax return ng namatay? Oo, para sa kita niya sa taon bago siya pumanaw hanggang sa araw ng kanyang kamatayan. Hiwalay ito sa estate tax return.
Ano ang mangyayari kung hindi namin isasara ang lumang rehistro? Patuloy na aasahan ng BIR ang mga filing at mag-iipon ng penalty at surcharge kahit wala nang operasyon.
Kailangan bang bagong permit kahit pareho lang ang lugar at pangalan? Oo, dahil sa ibang tao na ito nakapangalan. Ang permit ay ibinibigay sa isang tiyak na may-ari.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung ipinagpatuloy ninyo ang negosyo ng namatay pero hindi pa naaayos ang rehistro, matutulungan ka naming linisin ito bago pa lumaki ang penalty. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.