Ang business name na nakarehistro sa DTI ay may bisa nang limang taon mula sa petsa ng rehistro, at maaaring i-renew. May bintana ng pag-renew bago at pagkatapos ng petsa ng pag-expire, at nagbabago ito paminsan-minsan, kaya itanong ang kasalukuyang tuntunin sa DTI. Kapag napaso at hindi na-renew, maaaring makuha ng ibang tao ang pangalan.
Isa ito sa mga bagay na madaling makalimutan dahil limang taon ang pagitan — at doon nga nagkakaproblema ang marami.
Ang Limang Taon
Ang rehistro ng business name ay may bisa nang limang taon mula sa petsa ng pagkakarehistro. Hindi ito taunan, kaya walang taunang paalala na magpapaalala sa iyo. Ang praktikal na payo ay isulat ang petsa ng pag-expire sa parehong lugar kung saan mo iniingatan ang permit at ang rehistro sa BIR.
Ano ang Ibinibigay Nito
Mahalagang malinaw ito. Ang rehistro ng business name ay nagbibigay ng karapatang gamitin ang pangalan sa negosyo sa saklaw ng iyong rehistro. Hindi ito trademark. Ang trademark ay hiwalay na rehistro sa tanggapan ng intelektuwal na ari-arian sa ilalim ng RA 8293, at ito ang tunay na nagbibigay ng eksklusibong karapatan sa marka mo para sa mga produkto at serbisyong nakalista.
Marami ang nagulat na may ibang gumagamit ng katulad na pangalan sa ibang lugar at wala silang magawa — dahil business name lang ang hawak nila at hindi trademark.
Ang Panganib ng Pagkapaso
- Maaaring kunin ng ibang tao ang pangalan kapag napalaya na ito;
- Hindi ka makakapag-renew ng mayor's permit dahil karaniwang hinahanap ang balidong DTI certificate;
- Nagiging problema ito sa bangko, sa payment platform at sa marketplace na humihingi ng patunay ng rehistro; at
- Nagkakaroon ng agwat sa tala mo, na tinitingnan sa pagsusuri ng buwis.
Kung Napaso na ang Iyo
Tingnan agad kung magagamit pa ang pangalan. Kung hindi pa ito nakukuha ng iba, karaniwang maaari ka pang magrehistro muli. Kung nakuha na ito, kailangan mo nang pumili ng bagong pangalan, at doon nagsisimula ang tunay na gastos: bagong karatula, bagong packaging, bagong pangalan sa lahat ng platform, at nawalang koneksyon sa mga suki mo.
Praktikal na Payo
- Isulat ang petsa ng pag-expire at maglagay ng paalala anim na buwan bago ito;
- Kung seryoso ang negosyo mo, mag-apply ng trademark — ito ang tunay na proteksyon sa pangalan;
- Tiyaking tugma ang pangalan sa DTI, sa permit, sa BIR at sa mga online na tindahan mo; at
- Kung mamamatay o titigil ang may-ari, alamin ang tamang hakbang — hindi awtomatikong napupunta sa tagapagmana ang rehistro.
Frequently Asked Questions
Pareho ba ang DTI business name at trademark? Hindi. Ang business name ay para sa paggamit ng pangalan sa negosyo. Ang trademark ay hiwalay na rehistro na siyang nagbibigay ng eksklusibong karapatan sa marka mo para sa mga produkto at serbisyo.
Ano ang mangyayari kung hindi ko na-renew? Maaaring makuha ng iba ang pangalan kapag napalaya ito. Bukod pa riyan, kailangan ng balidong DTI certificate sa pag-renew ng mayor's permit at sa maraming plataporma.
Puwede bang gamitin ng iba ang katulad na pangalan sa ibang lungsod? Nakadepende sa saklaw ng iyong rehistro at kung may trademark ka. Ang business name lamang ay may limitadong proteksyon, kaya mahalaga ang trademark kung lumalago ang negosyo mo.
Namatay ang may-ari. Puwede bang ipagpatuloy ng pamilya ang rehistro? Hindi ito awtomatikong napupunta sa tagapagmana. May sariling hakbang para sa pagpapatuloy ng negosyo, at karaniwang kasama rito ang bagong rehistro at ang pag-update sa BIR at sa LGU.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung napaso na ang rehistro ninyo o gusto ninyong protektahan nang maayos ang pangalan ng negosyo, matutulungan ka namin. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.