Ang parole ay ang paglaya ng isang bilanggo bago matapos ang buong sentensya, matapos niyang maglingkod ng minimum na bahagi nito, sa ilalim ng mga kondisyon at pangangasiwa. Ang probation naman ay ibinibigay sa halip na pagkakakulong, agad matapos ang hatol. Ang parole ay pinagpapasyahan ng Board of Pardons and Parole, samantalang ang probation ay ipinagkakaloob ng korte.
Malimit itong pinagpapalit, pero magkaiba ang dalawa sa pinakabatayang antas: ang probation ay bago makulong; ang parole ay habang nakakulong.
Ang Indeterminate Sentence
Sa maraming kaso, ang hatol ay hindi iisang bilang kundi may minimum at may maximum — halimbawa, mula sa ganitong taon hanggang sa ganitong taon. Ang layunin nito ay bigyang-daan ang parole: kapag natapos mo na ang minimum, puwede ka nang isaalang-alang sa maagang paglaya kung karapat-dapat.
Ang Board of Pardons and Parole
Hindi korte ang nagpapasya dito kundi ang Board of Pardons and Parole sa ilalim ng ehekutibo. Titingnan nila ang ulat ng pag-uugali sa loob, ang panganib sa komunidad, ang tirahan at trabahong naghihintay sa labas, at ang panig ng biktima kung mayroon. Kapag ipinagkaloob, may kondisyon: ang pag-uulat sa parole officer, ang pananatili sa nasasakupan, at ang hindi paggawa ng bagong paglabag.
Ang Mga Hindi Kwalipikado
- Ang mga nahatulan ng parusang panghabambuhay o ng mga parusang wala sa saklaw ng sistema ng minimum at maximum;
- Ang mga nahatulan sa ilang uri ng paglabag na itinakda ng batas;
- Ang mga tumakas mula sa kustodiya; at
- Ang mga hindi pa nakakapaglingkod ng minimum na bahagi ng sentensya.
Ang Iba Pang Daan Palabas
Bukod sa parole, may good conduct time allowance na nagbabawas ng panahon batay sa maayos na pag-uugali at sa pakikilahok sa mga programa sa loob, at may executive clemency sa pamamagitan ng pardon o commutation. May espesyal ding pagsasaalang-alang sa mga matatanda at sa mga may malubhang karamdaman. Ang mga ito ay magkakaibang proseso at magkakaibang tanggapan.
Praktikal na Payo
- Ipunin ang tala ng maayos na pag-uugali at ng pakikilahok sa programa sa loob;
- Ihanda ang tirahan at trabahong naghihintay — malaki ang timbang nito;
- Kumuha ng sertipikasyon mula sa barangay na tanggap ka sa komunidad; at
- Bilangin nang maaga kung kailan matatapos ang minimum — huwag hintaying may magpaalala.
Frequently Asked Questions
Kailan ako puwedeng mag-apply ng parole? Matapos maglingkod ng minimum na bahagi ng iyong sentensya, kung ikaw ay kwalipikado at hindi kabilang sa mga ipinagbabawal na uri ng kaso.
Sino ang nagpapasya sa parole? Ang Board of Pardons and Parole, hindi ang korte. Iba ito sa probation na ipinagkakaloob mismo ng korteng humatol.
Ano ang mangyayari kung nilabag ko ang kondisyon? Puwedeng bawiin ang parole at ibalik ka sa kustodiya para tapusin ang natitirang bahagi ng sentensya.
Nakakabawas ba ang maayos na pag-uugali sa sentensya? May sistema ng good conduct time allowance na nagbabawas ng panahon batay sa pag-uugali at sa pakikilahok sa mga programa. Hiwalay ito sa parole.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may kamag-anak kayong naglilingkod ng sentensya at gusto ninyong alamin ang parole, maaari kaming makausap. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.