Sa edad na 18, ganap na ang kakayahan ng bata sa ilalim ng batas (RA 6809), kaya natatapos ang pamamahala ng magulang o guardian sa kanyang ari-arian. Ang guardian ay may tungkuling maghain ng final accounting at ibigay ang buong ari-arian sa dating menor de edad. Kung may nawaldas, may remedyo: ang bond na inihain sa korte at ang personal na pananagutan ng guardian. Huwag pumirma ng resibo o waiver bago makita ang buong talaan.
Maraming bata ang naghihintay ng araw na ito. Ang problema ay hindi laging maayos ang paglipat, at hindi alam ng kabataan kung ano ang dapat nilang hingin.
Natatapos ang Pamamahala
Ang edad ng ganap na gulang ay 18 sa ilalim ng RA 6809. Sa araw na iyon, natatapos ang parental authority at ang pamamahala ng guardian sa ari-arian ng bata. Ang dating menor de edad ay maaari nang tumanggap, magbenta, at pumirma nang mag-isa.
Ang Tungkulin ng Guardian
- Final accounting — buong talaan ng natanggap, ginastos, at natitira, na may kalakip na resibo;
- Turnover ng titulo, passbook, sertipiko, at pisikal na ari-arian;
- Pagsara ng kaso sa korte kung ito ay judicial guardianship; at
- Paglabas ng bond lamang matapos maaprubahan ng korte ang accounting.
Ang Papel ng Bond
Sa ilalim ng Family Code, kapag ang halaga ng ari-arian o ng taunang kita ng bata ay lumagpas sa halagang itinakda ng batas, ang magulang na namamahala ay kinakailangang maghain ng bond na hindi bababa sa sampung porsiyento ng halaga. Ito ang unang tinitingnan kapag may nawala — may sasagot bago pa habulin ang personal na ari-arian ng guardian.
Kung May Nawaldas
- Humingi ng nakasulat na accounting at bigyan ng makatuwirang panahon para sumagot;
- Kunin ang bank record at titulo nang direkta sa pinagmulan, hindi sa guardian lamang;
- Maghain ng aksiyon para sa pagsingil at danyos, at ipatawag ang bond; at
- Kumilos nang maaga — may itinakdang panahon ang batas sa paghahabol.
Praktikal na Payo
- Huwag pumirma ng quitclaim o resibo bago suriin ang buong talaan;
- Kung malaki ang ari-arian, kumuha ng sariling abogado at hindi ang abogado ng guardian;
- Ilipat agad sa sarili mong pangalan ang mga titulo at account; at
- Kung may kapatid ka pang menor de edad, tiyaking hiwalay ang kanilang talaan sa iyo.
Frequently Asked Questions
Awtomatiko bang mapupunta sa akin ang mana ko sa edad na 18? Karapatan mo na ito, pero kailangan pa rin ng pormal na turnover at accounting mula sa guardian, at ng paglilipat ng mga papel sa iyong pangalan.
Paano kung ayaw magbigay ng talaan ng guardian? Magpadala ng nakasulat na demand. Kung judicial ang guardianship, humiling sa korte ng utos na maghain ng final accounting.
Ano ang silbi ng bond? Ito ang panagot kapag may nawaldas sa ari-arian ng bata. Hindi ito pinapalabas hangga't walang aprubadong accounting.
Puwede pa bang habulin kahit matagal na akong 18? May itinakdang panahon ang batas depende sa uri ng habol. Kumonsulta agad, dahil bawat taon ng pagpapaliban ay nakakasama.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung ikaw ay nag-18 na at hindi pa naibibigay ang iyong mana, matutulungan ka naming hingin ang tamang accounting at turnover. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.