Huwag munang umalis. Tingnan muna kung tama ang presinto mo — ang pinakakaraniwang dahilan ay maling presinto, hindi pagkakatanggal sa listahan. Hanapin ang COMELEC officer o ang election assistance desk sa paaralan at ipatingin ang pangalan mo sa buong listahan ng lugar. Kung talagang wala ka, ang karaniwang dahilan ay deactivation dahil sa hindi pagboto sa dalawang magkasunod na regular na halalan, o hindi natapos na transfer o rehistrasyon. Sa mga kasong iyon, karaniwang hindi ka na makakaboto sa araw na iyon, pero puwede itong ayusin bago ang susunod.
Nagising ka nang maaga, pumila, at biglang sinabing wala ka sa listahan. Nakakainis, pero may sistema para dito — at may posibilidad na nasa maling silid ka lang.
Ang mga Karaniwang Dahilan
- Maling presinto — ang pinakakaraniwan; nagbabago ang clustering ng presinto sa bawat halalan;
- Deactivation — kapag hindi ka bumoto sa dalawang magkasunod na regular na halalan;
- Hindi natapos na transfer nang lumipat ka ng tirahan;
- Hindi na-approve na rehistrasyon dahil sa kulang na biometrics o sa iba pang isyu; at
- Maling baybay o duplicate record na naitama nang hindi mo alam.
Ano ang Gagawin sa Mismong Araw
- Tingnan ang nakapaskil na listahan sa labas ng bawat silid, hindi lang ang sa iyo;
- Puntahan ang election assistance desk o ang COMELEC officer sa lugar;
- Magdala ng valid ID at ng voter's certification kung mayroon ka;
- Hilingin na itala ang pangyayari kung sa palagay mo ay may pagkakamali; at
- Huwag makipagtalo sa electoral board — wala silang kapangyarihang magdagdag ng pangalan sa listahan.
Paano Ito Aayusin Bago ang Susunod
- Pumunta sa Office of the Election Officer ng lungsod o bayan mo sa panahon ng rehistrasyon;
- Maghain ng reactivation kung na-deactivate ka;
- Kumpletuhin ang transfer kung lumipat ka ng tirahan o nagpakasal at nagpalit ng apelyido;
- Kumuha ng voter's certification pagkatapos para may patunay ka; at
- Tingnan ang katayuan mo online ilang buwan bago ang halalan, hindi sa mismong araw.
Praktikal na Payo
- I-check ang precinct finder ng COMELEC ilang araw bago ang halalan;
- Kunan ng litrato ang listahang nakapaskil kung nakita mo ang pangalan mo — nakakatulong ito kung may pagtatalo;
- Bumoto sa bawat halalan kahit barangay lang — ito ang pumipigil sa deactivation;
- Kung nagpalit ka ng pangalan o address, ayusin ito agad, hindi sa huling linggo ng rehistrasyon.
Frequently Asked Questions
Puwede ba akong bumoto kahit wala sa listahan? Karaniwang hindi. Walang kapangyarihan ang electoral board na magdagdag ng pangalan sa araw ng halalan. Ang pag-aayos ay sa panahon ng rehistrasyon.
Bakit ako na-deactivate? Ang pinakakaraniwang dahilan ay hindi pagboto sa dalawang magkasunod na regular na halalan. May iba pang dahilan gaya ng kulang na biometrics o hatol ng korte.
Saan ko ipapatingin ang tamang presinto ko? Sa precinct finder ng COMELEC online, sa listahang nakapaskil sa lugar ng botohan, at sa Office of the Election Officer ng lungsod o bayan mo.
Kailangan ba ng voter's ID? Hindi na ito ang pangunahing hinihingi. Ang mahalaga ay nasa listahan ka. Ang voter's certification mula sa COMELEC ang karaniwang pinakamadaling patunay.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may isyu ka sa rehistrasyon o sa record mo bilang botante, matutulungan ka naming alamin ang tamang hakbang. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.