Ito ay isa sa mga hindi pa tiyak na larangan ng batas. Walang malinaw na pasya sa Pilipinas kung ang paggamit ng mga likha para sanayin ang isang AI model ay paglabag sa copyright, at magkakaiba ang tugon sa ibang bansa. Ang praktikal na hakbang ngayon ay ang kontrata at ang terms: linawin sa kliyente at sa platform kung papayagan mo ito, at gumamit ng mga teknikal na paraan ng pagtanggi.
Maraming artist at manunulat ang natuklasang parang kabisado ng isang modelo ang estilo nila. Ang tanong ay simple pero ang sagot ay hindi: may magagawa ka ba?
Ang Tapat na Sagot
Answer-first: wala pang malinaw at panghuling panuntunan sa Pilipinas, at hindi tapat ang sinumang magsabing may tiyak na kaso ka.
- Ang batas natin — ang Intellectual Property Code (RA 8293) ay hindi tumutukoy sa pagsasanay ng AI model;
- Ang mga eksepsyon tulad ng fair use ay nakabatay sa mga salik na hindi pa nasusubok sa ganitong konteksto; at
- Sa ibang bansa — may mga kasong nakabinbin at magkakaiba ang direksyon, kaya hindi ligtas ang pagpapalagay.
Ang Mas Malinaw na Anggulo
Kahit malabo ang usapin ng pagsasanay, may mga bagay na mas malinaw. Kung ang output ay halos kopya na ng partikular mong gawa, doon lumalakas ang argumento ng paglabag. Kung ginamit ang pangalan mo o ang mukha mo para i-market ang tool, may hiwalay itong usapin ng pagkakakilanlan at posibleng panloloko. At kung may kontrata kayo ng kliyente na nagbabawal dito, ang paglabag sa kontrata ang pinakamadaling ipatupad.
Ang Magagawa Mo Ngayon
- Sa kontrata — maglagay ng klawsulang nagbabawal sa paggamit ng gawa mo sa pagsasanay ng AI model nang walang hiwalay na pahintulot;
- Sa website — gumamit ng mga teknikal na paraan ng pagtanggi tulad ng patakaran sa mga awtomatikong crawler;
- Sa platform — suriin ang mga setting tungkol sa paggamit ng content mo at piliin ang opt-out kung mayroon;
- Sa paglalathala — timbangin kung anong resolusyon at anong bahagi ang ilalabas sa publiko; at
- Sa dokumentasyon — itago ang orihinal na file at ang petsa, dahil ito ang batayan ng anumang habol sa hinaharap.
Bakit Mahalaga ang Kontrata
Sa isang larangan kung saan malabo ang batas, ang kasunduan ang nagiging batas ninyo. Ito ang dahilan kung bakit mas malakas ang posisyon ng creator na may nakasulat na limitasyon sa lisensya kaysa sa creator na umaasa sa pangkalahatang copyright. Ilagay ang saklaw ng lisensya, ang panahon, at ang mga pinagbabawalang paggamit — kasama ang pagsasanay ng modelo.
Praktikal na Payo
- I-update ang standard na kontrata mo ngayon, hindi kapag may problema na;
- Suriin ang terms ng bawat platform na pinaglalathalaan mo;
- Huwag magpadala ng buong high-resolution na file nang walang kasunduan;
- Sundan ang balita sa larangang ito dahil mabilis itong nagbabago; at
- Kung may output na halos kopya ng gawa mo, i-preserve ito bilang ebidensya.
Frequently Asked Questions
May kaso ba ako sa Pilipinas? Hindi pa ito tiyak. Walang malinaw na panuntunan o pasya sa ganitong sitwasyon, kaya mahirap mangako ng resulta.
Puwede ba akong mag-opt out? May mga platform at tool na nag-aalok ng opt-out. Suriin ang setting ng bawat lugar na pinaglalathalaan mo.
Ano kung halos kopya ng gawa ko ang output? Doon mas malakas ang argumento ng paglabag. I-preserve ang paghahambing at kumonsulta bago kumilos.
Makakatulong ba ang watermark? Nakakatulong ito bilang patunay ng pinagmulan at nagpapahirap sa basta paggamit, pero hindi ito ganap na solusyon.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung gusto mong ayusin ang kontrata at lisensya mo bilang creator sa panahon ng AI, kami ang maaari mong kausapin. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.