Ang compromise agreement ay kontratang nag-aayos ng alitan sa pamamagitan ng magkabilang pagbibigay. Binding ito sa mga panig, at kapag inaprubahan ng korte, ito ay nagiging hatol na agad na maipatutupad at hindi na basta maiaapela. May mga bagay na hindi maaaring ikompromiso, gaya ng katayuang sibil ng tao, ang bisa ng kasal, at ang sustentong darating pa.
Karamihan ng kaso ay hindi natatapos sa desisyon — natatapos ito sa kasunduan. Ang compromise agreement ang pinakamahalagang dokumentong pipirmahan mo sa buong laban.
Ang Bisa Nito
- Bilang kontrata — binding ito sa magkabilang panig at maipatutupad gaya ng ibang kontrata;
- Inaprubahan ng korte — nagiging hatol ito. Agad itong maipatutupad, may bisa ng res judicata, at hindi na basta maaapela; at
- Sa barangay — ang amicable settlement na hindi tinutulan sa takdang panahon ay may bisa ring parang pinal na hatol.
Ang direktang ibig sabihin: huwag pumirma ng hindi mo kayang tuparin. Mas mahirap tumakas sa kompromisong inaprubahan ng korte kaysa sa isang ordinaryong kontrata.
Ano ang Hindi Maaaring Ikompromiso
- Ang katayuang sibil ng tao;
- Ang bisa ng kasal o ng legal na paghihiwalay;
- Ang sustentong darating pa;
- Ang kapangyarihan ng korte; at
- Ang legitime ng tagapagmana bago mamatay ang magulang.
Sa kasong kriminal, ang civil na bahagi ay maaaring ikompromiso, ngunit hindi nito awtomatikong pinatatapos ang kasong kriminal maliban sa ilang uri ng kaso.
Ang Dapat Nasa Kasunduan
- Ang eksaktong halaga at ang iskedyul ng bawat bayad;
- Ang acceleration clause — kapag nakaligtaan ang isang hulog, buong balanse na agad;
- Ang epekto sa kaso — ipapa-dismiss ba, at with o without prejudice;
- Ang mutual release — ang tahasang paglaya sa lahat ng iba pang paghahabol;
- Ang collateral o post-dated check, kung mayroon — mag-ingat sa tseke dahil may kriminal na panganib ito; at
- Ang pirma ng lahat ng tunay na panig at ang awtoridad ng pumirma para sa kompanya.
Kapag Hindi Tinupad
Kung inaprubahan ito ng korte, hindi mo kailangang magsampa ng bagong kaso — maghain lamang ng motion for execution sa parehong kaso. Ito ang pinakamalaking bentahe ng judicially approved compromise.
Praktikal na Payo
- Huwag pumirma sa lugar ng pulong nang hindi mo pa nababasa nang buo;
- Ipa-notaryo kung wala pang kaso, at ipa-apruba sa korte kung mayroon na;
- Iwasan ang pag-isyu ng tseke — magbayad sa bank transfer na may record;
- Tiyaking may mutual release para walang bumalik na paghahabol; at
- Kunin ang kopya ng inaprubahang kasunduan at ng order ng korte.
Frequently Asked Questions
Binding ba ang compromise agreement na hindi notaryado? Binding ito bilang kontrata. Ang notarization ay nagpapatibay ng ebidensya, at ang pag-apruba ng korte ang gumagawa nitong hatol.
Puwede ko bang bawiin ang pinirmahan kong kompromiso? Napakahirap. Kung inaprubahan ito ng korte, kailangan ng malakas na batayan gaya ng pandaraya, pagkakamali, o pananakot. Kaya basahin ito bago pumirma.
Natatapos ba ang kasong kriminal sa kompromiso? Hindi awtomatiko. Ang civil na bahagi ay maaaring ayusin, ngunit ang kriminal na aspeto ay nakadepende sa uri ng kaso at sa pagpapasiya ng prosekusyon at ng korte.
Ano ang gagawin kung hindi tinupad ang kompromiso? Kung inaprubahan ito ng korte, maghain lamang ng motion for execution sa parehong kaso. Hindi mo na kailangang magsampa ng bagong kaso.
This commentary is for general informational purposes only and does not constitute legal advice. For guidance specific to your situation, please consult a licensed attorney.
Kung may compromise agreement kang pipirmahan, matutulungan ka naming suriin ito bago ito maging hatol laban sa iyo. Maaari kaming ma-contact sa Viber o WhatsApp, tumawag sa 0995 433 5550, o mag-email sa vivasnobles@gmail.com. Inaasahan naming makausap ka.